هوش مصنوعی با یک عکس از چهره، شانس بقای بیماران سرطانی را پیش‌بینی می‌کند
پژوهشگران ابزاری مبتنی بر هوش مصنوعی ساخته‌اند که می‌تواند تنها با استفاده از یک عکس از چهره بیمار سرطانی، احتمال بقای او را پیش‌بینی کند. این ابزار قرار است در کنار قضاوت پزشکان به کار رود و به تصمیم‌گیری درباره درمان کمک کند؛ به‌ویژه در شرایطی که اطلاعات پزشکی بیمار محدود است.
این مدل جدید برای تخمین سن افراد و، در مورد مبتلایان به سرطان، پیش‌بینی احتمال بقای آن‌ها آموزش داده شده است.
برای آموزش این سامانه از بیش از ۴۰ میلیون تصویر چهره افراد و همچنین عکس‌های بیش از ۳۰ هزار بیمار سرطانی استفاده شده است که بسیاری از آن‌ها پیش‌تر فوت کرده بودند.
بر اساس پژوهشی که در نشریه Lancet Digital Health منتشر شده است، این ابزار برای بیماران امتیاز خطر تعیین می‌کند. احتمال مرگ بیمارانی که بالاترین امتیازها را می‌گیرند، طی ۹۰ روز بیشتر است.
پژوهشگران می‌گویند این یافته‌ها در نوع خود نخستین نمونه به شمار می‌روند. ریموند مک، متخصص پرتودرمانی سرطان در مؤسسه سرطان ماس جنرال بریگهام و یکی از نویسندگان پژوهش، گفت پزشکان آموزش می‌بینند که وضعیت بیماران را از روی ظاهر آن‌ها ارزیابی کنند، اما «به‌طور کلی در تخمین مدت باقی‌مانده از زندگی بیماران در پایان عمر چندان خوب عمل نمی‌کنند».
مک در گفت‌وگویی گفت: «ما فکر می‌کنیم هوش مصنوعی می‌تواند تنها از روی یک عکس چهره، بخشی از ذخیره فیزیولوژیک بدن و میزان خطر مرگ را شناسایی کند.»
این ابزار نشان داده است که می‌تواند سن افراد را با خطای حدود پنج سال تخمین بزند و بیماران را با اطمینان قابل‌قبولی در گروه‌های دارای خطر بیشتر یا کمتر قرار دهد؛ گروه‌هایی که به‌ترتیب با احتمال‌های متفاوتی برای مرگ روبه‌رو هستند. عملکرد مدل در گروه‌های مختلف سنی، نژادی و جنسیتی و نیز در انواع گوناگون سرطان قابل مشاهده بود.
ابزارهای هوش مصنوعی به‌طور فزاینده‌ای برای تشخیص سرطان و کمک به انتخاب روش درمان آزمایش می‌شوند؛ از خواندن تصاویر پزشکی برای تشخیص بیماری گرفته تا پیش‌بینی خطر ابتلا به سرطان با تحلیل عوامل ژنتیکی و سبک زندگی.
با وجود نتایج امیدوارکننده، میروسلاو بُبِر، استاد پردازش ویدئو و یادگیری ماشین در دانشگاه ساری، معتقد است این ابزار هنوز برای استفاده بالینی آماده نیست.
بُبِر که در این پژوهش مشارکت نداشته است، گفت: «پیش‌بینی یک پیامد با توضیح علت آن یکسان نیست.»
او افزود: «هنوز نشان داده نشده است که این پیش‌بینی‌ها، فراتر از ارزیابی پزشکان از وضعیت عمومی سلامت و توان جسمی بیمار ــ عواملی که در این مطالعه اندازه‌گیری نشده‌اند ــ اطلاعاتی در اختیار کادر درمان قرار می‌دهند که از نظر بالینی مفید باشد.»
بُبِر همچنین گفت این ابزار باید با قضاوت خود پزشکان مقایسه شود و عملکرد آن در بیمارستان‌ها و گروه‌های مختلف بیماران نیز مورد آزمایش قرار گیرد.
مک که این ابزار را به همراه گروهش توسعه داده است، گفت از عملکرد آن در پیش‌بینی بقا شگفت‌زده شده است.
پژوهشگران دریافتند که الگوریتم برای ارزیابی خود عمدتاً بر پل بینی و ناحیه زیر چشم‌ها تمرکز می‌کند.
مک در بررسی‌های بیشتر متوجه شد که بقراط نخستین کسی بوده است که فرورفتگی چشم‌ها و شقیقه‌ها و نیز تیز شدن بینی را از نشانه‌های جسمی اولیه نزدیک شدن مرگ توصیف کرده است.
به گفته مک، بعید است از این ابزار برای محروم کردن بیماران از دسترسی به دارو یا محدود کردن درمان آن‌ها استفاده شود. او گفت: «می‌دانیم که پزشکان در پایان عمر بیماران تمایل دارند درمان بیش از حد انجام دهند.» مک این ابزار را «راهی برای در اختیار گذاشتن یک داده دیگر به پزشکان» می‌داند.
منبع: بلومبرگ