بازداشت مهندس سابق OpenAI به اتهام نصب دستگاه ضبط مخفی و ارتباط با دربار عربستان
یک قاضی آمریکایی با ادامه بازداشت یکی از کارکنان سابق OpenAI موافقت کرده است؛ فردی که متهم است مکالمات داخل شرکت را مخفیانه ضبط کرده است. دادستان‌ها برای توجیه درخواست بازداشت او، به احتمال فرار وی از کشور و شواهدی درباره ارتباطات گسترده‌اش با یکی از اعضای خاندان سلطنتی عربستان سعودی استناد کرده‌اند.
مقام‌های آمریکایی در ۹ اکتبر عبدالرحمن الفوزان، ۳۵ ساله، را بازداشت کردند و به اتهام رهگیری غیرقانونی مکالمات شفاهی تحت پیگرد قرار دادند. به ادعای دادستان‌ها، الفوزان یک دستگاه ضبط صدا را در اتاق کنفرانس مدیران اجرایی یکی از دفاتر شرکت در سان‌فرانسیسکو نصب کرده بود. بعدتر، نیروهای امنیتی OpenAI دستگاه مشابه دیگری را در کیفی پیدا کردند که او در محل شرکت بدون مراقبت رها کرده بود. الفوزان در ژوئیه ۲۰۲۵ به‌عنوان مهندس به OpenAI پیوست و پس از بازداشتش در ۹ اکتبر سال جاری میلادی از شرکت اخراج شد.
بر اساس شکایت کیفری ثبت‌شده در ۸ اکتبر، دستگاه ضبط مستقر در اتاق کنفرانس مدیران دست‌کم از ۲۸ سپتامبر در آنجا قرار داشت و ضبط مکالمات برای مدتی نامشخص، دست‌کم تا ۵ اکتبر، ادامه پیدا کرده بود.
دادستان‌های آمریکا به ارتباطات با عربستان برای توجیه بازداشت استناد کردند
دولت آمریکا در ۱۸ اکتبر از دادگاه درخواست کرد عبدالرحمن الفوزان، شهروند عربستان سعودی، را به دلیل احتمال فرار از کشور در بازداشت نگه دارد. دادستان‌ها در اسناد ارائه‌شده به دادگاه مدعی شدند که او «منابع مالی قابل‌توجه و ارتباطاتی در عربستان سعودی» دارد. آن‌ها همچنین استدلال کردند که الفوزان هنگام بازداشت تنها چند روز با ترک آمریکا و رفتن به عربستان فاصله داشت. به گفته دادستان‌ها، برنامه‌ریزی او برای استفاده از مرخصی والدین، اسنادی مربوط به سفر به ریاض با بلیت یک‌طرفه و سفر همسر و پسر خردسالش به عربستان اندکی پیش از بازداشت، این احتمال را تقویت می‌کرد.
دادستان‌ها همچنین ادعا کردند که الفوزان در طول سال‌های ۲۰۲۵ و ۲۰۲۶، از جمله تا ۵ اکتبر، به‌طور مکرر با یکی از اعضای ناشناس خاندان سلطنتی عربستان در ارتباط بوده است. بنا بر گزارش‌ها، این عضو خاندان سلطنتی به الفوزان گفته بود که عربستان در حال راه‌اندازی طرحی در حوزه هوش مصنوعی است و می‌خواهد او به این طرح بپیوندد.
در اسناد دادگاه آمده است: «در ماه مه ۲۰۲۶، این فرد به متهم گفت: «عربستان بیش از آمریکا به تو نیاز دارد!» [در متن اصلی انگلیسی، واژه then به‌جای than آمده است] و متهم در پاسخ نوشت «۱۰۰» که نشان می‌داد با این حرف موافق است. این فرد بارها تلاش کرده بود متهم را جذب کند و از او پرسیده بود چه زمانی قصد دارد OpenAI را ترک کند. متهم در آن زمان گفته بود تا زمانی که سهامش قطعی و قابل‌تملک نشده است، شرکت را ترک نخواهد کرد.»
دادستان‌های آمریکا همچنین مدعی‌اند که الفوزان پیش از بازداشت، فرصت‌های شغلی دیگری را در عربستان بررسی می‌کرد و ظاهراً در داده‌های داخلی شرکت نیز به دنبال اطلاعاتی درباره علاقه OpenAI به عربستان سعودی بود. یک قاضی مجسری فدرال در شعبه سان‌فرانسیسکو دادگاه منطقه‌ای ایالات متحده برای ناحیه شمالی کالیفرنیا، روز دوشنبه با درخواست دادستان‌ها برای ادامه بازداشت او تا زمان رسیدگی به پرونده موافقت کرد.
اتهام کیفری فعلی، جرمی سنگین در ارتباط با استفاده از دستگاه برای رهگیری مکالمات شفاهی است که حداکثر مجازات آن پنج سال زندان خواهد بود.
در درخواست ثبت‌شده در ۱۸ اکتبر آمده است: «در روزهای نزدیک به زمانی که دستگاه نصب شده بود، مدیران اجرایی OpenAI در همان اتاق با مقام‌های دولتی دیدار کردند. اقدامات متهم می‌تواند خطری برای امنیت ملی ایالات متحده ایجاد کند.»
نگرانی از تهدیدهای داخلی در صنعت هوش مصنوعی
تهدیدهای داخلی، مانند این پرونده، پدیده‌ای بی‌سابقه نیستند؛ اما اتهام‌های دادستان‌ها مبنی بر اینکه این مهندس در حالی جلسات مدیران اجرایی را مخفیانه ضبط می‌کرد که با یکی از اعضای خاندان سلطنتی عربستان در ارتباط بود، این پرونده را به نمونه‌ای غیرمعمول تبدیل کرده است. روزنامه وال‌استریت ژورنال اخیراً گزارش داده است که OpenAI برای کارکنان خود آموزش‌های امنیتی مشابه آموزش‌های ضدجاسوسی برگزار می‌کند. این آموزش‌ها موضوعاتی مانند تله‌گذاری برای جلب اعتماد افراد با هدف جمع‌آوری اطلاعات، رشوه و استراق سمع را در بر می‌گیرند. بنا بر گزارش‌ها، دلیل این اقدام نگرانی از تلاش احتمالی عوامل خارجی برای دستیابی به اسرار هوش مصنوعی از طریق روش‌های جاسوسی است.
رقابت در حوزه هوش مصنوعی ماهیتی جهانی دارد و سازمان‌های دولتی و شرکت‌های خصوصی را در بر می‌گیرد. بنابراین، علاقه به اسرار تجاری و مالکیت فکری شرکت‌هایی که مدل‌های زبانی بزرگ پیشرفته را توسعه می‌دهند، امری قابل انتظار است.
مارک بکیو، تحلیلگر ارشد شرکت اومدیا که این شرکت نیز متعلق به اینفورما تک‌تارگت است، به دارک ریدینگ گفت شرکت‌هایی مانند OpenAI، آنتروپیک، میسترال، گوگل، AWS و مایکروسافت در خط مقدم نوآوری پرشتاب هوش مصنوعی قرار دارند. او می‌گوید تعجب نخواهد کرد اگر کشورهای بیشتری تلاش کنند افرادی را از داخل این شرکت‌ها جذب کنند؛ اقدامی مشابه آنچه به ادعای دادستان‌های آمریکا، عربستان سعودی احتمالاً در مورد الفوزان انجام داده است.
او گفت: «این شرکت‌ها پیشرفته‌ترین مدل‌های هوش مصنوعی را می‌سازند و به‌طور مداوم توسعه می‌دهند؛ مدل‌هایی که چند گام از مدل‌های متن‌باز جلوترند. به‌جز میسترال، همه این شرکت‌ها آمریکایی هستند. مفهوم هوش مصنوعی مستقل، یعنی توسعه نوآوری‌های هوش مصنوعی در داخل هر کشور، در سراسر جهان ریشه دوانده است. کشورها توسعه مدل‌های هوش مصنوعی را از نظر ژئوپلیتیکی راهبردی و برای رشد اقتصادی ضروری می‌دانند.»
OpenAI به درخواست دارک ریدینگ برای اظهارنظر پاسخی نداد.