اختلاف ناشران موسیقی با کلود بر سر استفاده از ترانههای دارای حق نشر

سنخوزه، کالیفرنیا — در جریان رسیدگی به یکی از پروندههای مهم درباره آموزش هوش مصنوعی با استفاده از محتوای دارای حق نشر، ناشران بزرگ موسیقی روز چهارشنبه هشدار دادند که چتبات هوش مصنوعی کلود، محصول شرکت آنتروپیک، ممکن است تمام درآمد صنعت موسیقی از صدور مجوز استفاده از آثار را به خطر بیندازد.
در جلسه رسیدگی به درخواستهای متقابل طرفین برای صدور رأی اجمالی، متیو اوپنهایم، وکیل گروه موسیقی کنکورد، گفت کلود محتوای دارای حق نشر را بازتولید میکند و گاهی این کار را کلمهبهکلمه انجام میدهد. او این اقدام را نقض حقوق مربوط به یکی از خلاقانهترین و بیانگرترین انواع آثار تحت حمایت قانون حق نشر توصیف کرد.
اوپنهایم به دو نوع خروجی کلود اعتراض کرد: آثار «اقتباسی» یا تلفیقی که در آنها کلود برای پاسخگویی از ترانههای دارای حق نشر استفاده میکند و بخشهایی از آنها را نقل میکند یا در پاسخ خود میگنجاند؛ و آثار «مصنوعی» که در آنها کلود با الهام از آثار یک هنرمند، ترانهای تازه در همان سبک یا ژانر میسازد. به گفته او، هر دو نوع خروجی قانون حق نشر را نقض میکنند. او همچنین استدلال کرد که ترانههای «مصنوعی» تولیدشده بهوسیله کلود با آثار هنرمندان انسانی رقابت میکنند و با رقیق کردن سهم آثار موجود، تعادل بازار موسیقی را بر هم میزنند.
اوپنهایم گفت: «این کار برای درمان سرطان نیست؛ هدف، خلق ترانههای دیگر است. اگر ترانهها در پایگاه داده وجود نداشتند، کلود نمیتوانست چنین کاری انجام دهد.»
گروه موسیقی کنکورد و دیگر شاکیان، از جمله کپیتال سیامجی، یونیورسال میوزیک، سانگز آو یونیورسال، پلیگرام پابلیشینگ و آبکو میوزیک، در اکتبر ۲۰۲۳ از آنتروپیک شکایت کردند. آنها استدلال کردند که رونق کسبوکار فناوری و آموزش مدلهای هوش مصنوعی، مجوزی برای استفاده از ترانههای دارای حق نشر نیست. ناشران خواهان آن هستند که آنتروپیک برای استفاده کلود از آثار تحت حمایت قانون، مجوز دریافت کند.
ناشران موسیقی همچنین مدعیاند که آنتروپیک اطلاعات مدیریت محتوا را حذف میکند تا هنگام تولید عین عبارتهای ترانههای دارای حق نشر، نقض حقوق صاحبان آثار را پنهان نگه دارد.
ائومی لی، قاضی دادگاه منطقهای ایالات متحده، از اوپنهایم پرسید آیا استدلال او به این معناست که ناشران موسیقی عملاً انحصار ترانهها را در اختیار خواهند داشت؛ بهطوریکه هیچکس، حتی سامانههای هوش مصنوعی، نتواند بر اساس سبک یک اثر قدیمی و دارای حق نشر، اثری تازه خلق کند، مگر آنکه برای بازتولید آن اثر مجوز گرفته باشد.
اوپنهایم پاسخ داد: «حق نشر ذاتاً نوعی انحصار است. در چارچوب قانون حق نشر، این واژه بار منفی ندارد.»
سونال مهتا، وکیل آنتروپیک، استدلال کرد که مسئولیت موکلش در استفاده از آثار دارای حق نشر، صرفاً مسئولیتی ثانویه است؛ زیرا این کاربران کلود هستند که با وارد کردن درخواست، از چتبات میخواهند ترانههایی را بازگو کند یا آهنگی شبیه آثار تیلور سوئیفت بسازد. او همچنین گفت شاکیان درک درستی از نحوه عملکرد مدلهای زبانی بزرگ ندارند. به گفته او، این مدلها صرفاً ترانهها را بهطور مشخص دریافت نمیکنند، بلکه با حجم بسیار گستردهای از محتوا آموزش میبینند.
مهتا گفت: «این فرایند به مدل امکان میدهد بر اساس الگوهای احتمالاتی و نحوه ارتباط زبان انسانی، پیشبینی کند. هر ورودی بر پیشبینی بعدی مدل تأثیر میگذارد.»
مهتا همچنین تأکید کرد که ترانههای «مصنوعی» تولیدشده بهوسیله کلود، آثاری جدید هستند که خود میتوانند طبق قانون مشمول حق نشر شوند و جایگزین آثار هنرمندان انسانی نمیشوند.
او گفت: «هیچ مدرکی در پرونده وجود ندارد که نشان دهد صنعت موسیقی با فاجعهای روبهرو خواهد شد.»
مهتا مدعی شد کارشناسان به این نتیجه رسیدهاند که کلود هیچ اثر منفی بر بازار صدور مجوز نداشته است و فعالیت آن به موتورهای جستوجوی ترانه دارای مجوز، از جمله جینیوس و لیریکفایند، لطمه نمیزند.
در ژانویه ۲۰۲۵، لی به آنتروپیک دستور داد محدودیتها و سازوکارهای حفاظتی موجود برای حق نشر را در ورودیها و خروجیهای کلود حفظ کند و آنها را در مدلهای آینده نیز به کار بگیرد. با این حال، این قاضی که از سوی جو بایدن منصوب شده بود، آموزش مدلها با استفاده از ترانههای دارای حق نشر را بهطور کلی ممنوع نکرد.
در اکتبر همان سال، قاضی درخواست آنتروپیک برای رد دعوا را نپذیرفت و با استدلال ناشران مبنی بر بهرهمندی مالی شرکت از این استفاده موافقت کرد. لی در رأی مربوط به رد درخواست نوشت: «آنتروپیک هر بار که کاربران نهایی درخواستی برای دریافت متن ترانههای ناشران ارسال میکنند، پول دریافت میکند و هر بار که رابط برنامهنویسی کاربردی کلود خروجیای تولید میکند که متن آن ترانهها را کپی میکند و بر آنها تکیه دارد، بار دیگر درآمد کسب میکند.»
این نخستین بار نیست که آنتروپیک به دلیل عملکرد هوش مصنوعی خود با پیگرد حقوقی روبهرو میشود. در سال ۲۰۲۵، ردیت از این شرکت شکایت کرد و مدعی شد که کلود با استفاده از دادههای کاربران این پلتفرم آموزش دیده است. آنتروپیک همچنین در پروندهای مهم که نویسندگان کتابهای دارای حق نشر علیه آن مطرح کرده بودند، به توافقی به ارزش ۱٫۵ میلیارد دلار رسید. در آن پرونده، سامانه هوش مصنوعی آثار دارای حق نشر را دانلود و ذخیره کرده بود. این توافق، بزرگترین سازش مالی در تاریخ پروندههای حق نشر ایالات متحده بود.
پس از چند ساعت استماع استدلالهای طرفین، قاضی لی اعلام کرد که موضوع را برای بررسی بیشتر در دست رسیدگی میگیرد، اما درباره نحوه تصمیمگیری خود در مورد درخواستهای صدور رأی اجمالی توضیحی نداد.
