اوپن‌ای‌آی با خرید Orchestra Bio به دنبال تسریع کشف دارو با هوش مصنوعی است
هوش مصنوعی به بخش جدایی‌ناپذیری از فرایند کشف دارو تبدیل شده است و به پژوهشگران کمک می‌کند داده‌های زیستی را مدیریت کنند، مولکول‌ها را تحلیل کنند و پروژه‌های علمی پیچیده را پیش ببرند. اکنون اوپن‌ای‌آی قصد دارد نقش خود را در این حوزه گسترش دهد و به‌جای تمرکز صرف بر توسعه مدل‌های هوش مصنوعی، به سمت خودکارسازی تمام مراحل فرایند پژوهش حرکت کند.
این شرکت در ۲۰ اکتبر ۲۰۲۶ از خرید استارتاپ Orchestra Bio خبر داد؛ شرکتی که پلتفرمی برای مدیریت پروژه‌های زیست‌پزشکی توسعه می‌دهد. قرار است فناوری این استارتاپ در بخش علمی اوپن‌ای‌آی موسوم به Rosalind ادغام شود. جزئیات مالی این قرارداد اعلام نشده است.
هوش مصنوعی چگونه می‌تواند فرایند کشف دارو را ساده‌تر کند؟
توسعه دارو فرایندی چندمرحله‌ای است که علاوه بر انجام آزمایش‌های علمی، به مدیریت حجم عظیمی از داده‌ها نیاز دارد. پژوهشگران باید نتایج آزمایش‌ها را بررسی کنند، بر زمان‌بندی فعالیت‌ها نظارت داشته باشند، نمونه‌های آزمایشگاهی را مدیریت کنند و میان آزمایشگاه‌ها و شرکای بیرونی هماهنگی برقرار کنند.
مسیر شناسایی یک ترکیب دارویی امیدوارکننده تا عرضه داروی نهایی به بازار، به‌طور متوسط بین ۱۰ تا ۱۵ سال طول می‌کشد. به همین دلیل، خودکارسازی فعالیت‌های مدیریتی و هماهنگی می‌تواند یکی از راه‌های مهم کاهش تأخیرها و بهبود همکاری میان گروه‌های علمی باشد.
Orchestra Bio دقیقاً برای حل همین مشکل فعالیت می‌کند. این شرکت که در سال ۲۰۲۲ تأسیس شد، پلتفرمی توسعه داده است که مراحل مختلف پژوهش را در یک سامانه مدیریتی یکپارچه به هم متصل می‌کند. بر اساس اطلاعات موجود، این استارتاپ حدود ۲۰ میلیون دلار سرمایه از شرکت‌های سرمایه‌گذاری Andreessen Horowitz و 8VC جذب کرده است.
عامل‌های هوش مصنوعی مسئولیت هماهنگی فعالیت‌ها را بر عهده می‌گیرند
پلتفرم Orchestra برای خودکارسازی فعالیت‌هایی طراحی شده است که معمولاً به نظارت و دخالت مداوم انسان نیاز دارند. عامل‌های نرم‌افزاری می‌توانند وضعیت پیشرفت پروژه‌ها را زیر نظر بگیرند، اطلاعات منابع مختلف را با یکدیگر تطبیق دهند و به گروه‌های پژوهشی کمک کنند تأثیر تغییرات ایجادشده در جریان کار را ارزیابی کنند.
برای مثال، اگر مشکلی در یکی از سری‌های تولید یک دارو ایجاد شود، این سامانه می‌تواند به پژوهشگران کمک کند تأثیر آن را بر زمان‌بندی کارآزمایی‌های بالینی مشخص کنند و راهکارهای احتمالی برای ادامه کار را آماده سازند.
البته هدف از این رویکرد آن نیست که هوش مصنوعی جای دانشمندان را بگیرد یا به‌صورت مستقل داروی نهایی تولید کند. هدف اصلی، ساده‌تر کردن برنامه‌ریزی و هماهنگی فعالیت‌هاست؛ به‌ویژه در پروژه‌هایی که چندین آزمایشگاه، گروه پژوهشی و سازمان بیرونی به‌طور هم‌زمان در آن مشارکت دارند.
ادغام Orchestra Bio در اکوسیستم اوپن‌ای‌آی
خرید Orchestra Bio با توسعه طرح علمی Rosalind ارتباط دارد؛ ابتکاری از سوی اوپن‌ای‌آی که بر کاربرد هوش مصنوعی در زیست‌شناسی و شیمی متمرکز است. فناوری Orchestra می‌تواند با پیوند دادن تحلیل داده‌های علمی به مدیریت فرایندهای پژوهشی، قابلیت‌های ابزارهای موجود را تکمیل کند.
اوپن‌ای‌آی پیش از این نیز توسعه چند ابزار تخصصی در این حوزه را آغاز کرده است. GPT-Rosalind مدلی است که برای انجام وظایف مرتبط با زیست‌شناسی و زیست‌شیمی طراحی شده است. ابزار Rosalind Workbench نیز که در اوت ۲۰۲۶ معرفی شد، محیطی برای تحلیل داده‌های ژنومی و نمایش ساختارهای مولکولی فراهم می‌کند.
ترکیب این فناوری‌ها می‌تواند بخش‌های بیشتری از فعالیت‌های علمی را پوشش دهد؛ از پردازش داده‌ها و انجام پژوهش‌های زیستی گرفته تا مدیریت و هماهنگی امور اجرایی. بااین‌حال، اوپن‌ای‌آی هنوز مشخص نکرده است که ادغام فناوری Orchestra Bio چه زمانی تکمیل خواهد شد یا دقیقاً چه قابلیت‌هایی در اختیار کاربران قرار خواهد گرفت.
رقابت اوپن‌ای‌آی و آنتروپیک برای تسلط بر صنعت داروسازی
توسعه دارو به یکی از عرصه‌های مهم رقابت میان شرکت‌های پیشرو در حوزه هوش مصنوعی تبدیل شده است. در بهار ۲۰۲۶، شرکت آنتروپیک استارتاپ زیست‌فناوری Coefficient Bio را به مبلغ ۴۰۰ میلیون دلار خریداری کرد. چنین قراردادهایی نشان می‌دهند که توسعه‌دهندگان هوش مصنوعی به دنبال تثبیت جایگاه خود در صنایع علمی تخصصی هستند و نمی‌خواهند فعالیتشان تنها به مدل‌های عمومی و چت‌بات‌ها محدود بماند.
بر اساس پیش‌بینی‌ها، ارزش بازار جهانی هوش مصنوعی در حوزه کشف دارو ممکن است از ۶٫۸ میلیارد دلار در سال ۲۰۲۶ به ۴۲٫۳۷ میلیارد دلار در سال ۲۰۳۵ برسد. این رشد پیش‌بینی‌شده بازتاب انتظارات موجود درباره گسترش کاربرد هوش مصنوعی در تحقیقات دارویی است؛ هرچند روند واقعی توسعه بازار ممکن است با این برآوردها تفاوت داشته باشد.
اوپن‌ای‌آی همچنین با شرکت‌های داروسازی Novo Nordisk و Moderna همکاری می‌کند و از هوش مصنوعی برای انجام فعالیت‌های پیچیده مرتبط با داده‌ها بهره می‌گیرد. خرید Orchestra Bio ممکن است دامنه این همکاری‌ها را گسترش دهد، زیرا ابزارهایی در اختیار این شرکت قرار می‌دهد که علاوه بر تحلیل اطلاعات، امکان مدیریت مسیر پیشرفت پروژه‌های پژوهشی را نیز فراهم می‌کنند.
آیا هوش مصنوعی می‌تواند توسعه دارو را سرعت ببخشد؟
خودکارسازی فعالیت‌ها می‌تواند گلوگاه‌های مدیریتی را کاهش دهد، تبادل اطلاعات را آسان‌تر کند و به گروه‌های پژوهشی امکان دهد در برابر مشکلات پیش‌آمده در جریان تحقیقات سریع‌تر واکنش نشان دهند. بااین‌حال، خودکارسازی به‌تنهایی تضمین نمی‌کند که زمان توسعه دارو کوتاه‌تر شود. دانشمندان همچنان باید فرضیه‌های علمی را بررسی و تأیید کنند، آزمایش‌های آزمایشگاهی را انجام دهند و ایمنی و اثربخشی داروها را در کارآزمایی‌های بالینی به اثبات برسانند.
خرید Orchestra Bio برای اوپن‌ای‌آی به معنای گسترش حضور در حوزه زیست‌پزشکی و حرکت به سمت توسعه ابزارهای جامع‌تر برای فعالیت‌های علمی است. این شرکت می‌خواهد هوش مصنوعی را از ابزاری برای تحلیل مسائل مشخص فراتر ببرد و از آن برای هماهنگی تمام چرخه پژوهش استفاده کند؛ از بررسی اولیه ترکیبات شیمیایی گرفته تا آماده‌سازی داده‌های موردنیاز برای مراحل بعدی توسعه دارو.