دیپ‌سیک با جذب ۱۵ میلیارد دلار سرمایه به رقابت با OpenAI و Anthropic می‌رود
رقابت اصلی در دنیای هوش مصنوعی دیگر فقط بر سر ساخت قدرتمندترین مدل نیست؛ مسئله مهم‌تر این است که چه کسی می‌تواند شیوه استفاده از این فناوری و نحوه عرضه آن را تعیین کند.
در یک سوی این رقابت، ایالات متحده قرار دارد؛ جایی که شرکت‌های فعال در حوزه هوش مصنوعی، علاوه بر توسعه مدل‌ها، بر کنترل پلتفرم‌های ابری، پرامپت‌ها یا همان دستورهای ورودی کاربران و فرایند استنتاج مدل‌ها نیز تمرکز دارند. در این رویکرد، مدل‌های هوش مصنوعی عمدتاً در زیرساخت‌های متمرکز و پولی نگهداری می‌شوند.
در سوی دیگر، شرکت‌هایی مانند دیپ‌سیک قرار گرفته‌اند که با انتشار عمومی وزن‌های مدل‌های خود (Open Weight)، به کسب‌وکارها اجازه می‌دهند این مدل‌ها را مستقیماً در مراکز داده اختصاصی خود اجرا کنند. به این ترتیب، شرکت‌ها کنترل بیشتری بر داده‌هایشان خواهند داشت و وابستگی آن‌ها به خدمات ابری پرهزینه کاهش می‌یابد.
حفظ حریم خصوصی در برابر تمرکزگرایی و مدل‌های باز در برابر اشتراک‌های پولی و هزینه‌های اجرای مدل‌ها، از مهم‌ترین عرصه‌هایی هستند که دور بعدی رقابت در صنعت هوش مصنوعی در آن‌ها شکل خواهد گرفت.
اما به خبر اصلی بازگردیم. شرکت چینی هوش مصنوعی دیپ‌سیک (DeepSeek) در تازه‌ترین دور تأمین مالی خود حدود ۱۰۰ میلیارد یوان، معادل ۱۵ میلیارد دلار، سرمایه جذب کرده است. این دور تأمین مالی از بزرگ‌ترین نمونه‌های آن در چین به شمار می‌رود. جذب چنین سرمایه هنگفتی نشان می‌دهد که این استارتاپ قصد دارد در بازار جهانی با توسعه‌دهندگان غربی هوش مصنوعی، از جمله OpenAI و Anthropic، رقابت کند.
به گفته یک منبع آگاه، دیپ‌سیک در جریان مذاکرات با سرمایه‌گذاران، هدف اولیه جذب سرمایه خود را دو برابر کرد. در ابتدا مذاکرات بر سر افزایش مبلغ تأمین مالی از ۵۰ میلیارد به ۸۰ میلیارد یوان جریان داشت، اما در نهایت رقم نهایی به ۱۰۰ میلیارد یوان رسید. شرکت تولیدکننده باتری کانتمپورری امپرکس تکنولوژی (Contemporary Amperex Technology) و هلدینگ تنسنت (Tencent Holdings) سرمایه‌گذاران اصلی این دور بودند.
دیپ‌سیک در سال ۲۰۲۵ با عرضه فناوری‌های خود، ریزش یک تریلیون دلاری بازارهای جهانی را رقم زد و نشان داد که می‌تواند با هزینه‌هایی به‌مراتب کمتر برای توسعه شبکه‌های عصبی، با پیشتازان صنعت هوش مصنوعی رقابت کند.
با این حال، این شرکت تاکنون هرگز به منابع مالی قابل مقایسه با پیشرفته‌ترین توسعه‌دهندگان آمریکایی دسترسی نداشته است. دور جدید تأمین مالی نشان می‌دهد که این شکاف به‌تدریج در حال کاهش است، هرچند توان مالی دیپ‌سیک همچنان به‌مراتب کمتر از OpenAI و Anthropic است؛ شرکت‌هایی که هرکدام بیش از ۱۰۰ میلیارد دلار سرمایه جذب کرده‌اند.
به گفته این منبع آگاه، دیپ‌سیک در حال آماده‌شدن برای عرضه اولیه سهام خود در بورس (IPO) است؛ اقدامی که گام مهمی در مسیر توسعه این شرکت خواهد بود.
دیپ‌سیک در ماه‌های اخیر منابع بیشتری را به ساخت مراکز پردازش داده‌های هوش مصنوعی و توسعه شمار بیشتری از مدل‌های متن‌باز اختصاص داده است. این شرکت به‌طور منظم مدل‌هایی با عملکرد بالا و هزینه نسبتاً پایین منتشر می‌کند؛ رویکردی که فشار رقابتی بر شرکت‌های داخلی چین را افزایش می‌دهد و به جذب مشتریان آمریکایی و سایر بازارهای خارجی کمک می‌کند.
در چنین شرایطی، میلیاردها دلاری که دیپ‌سیک جذب کرده است، هرچند همچنان بسیار کمتر از سرمایه رقبای آمریکایی آن است، نشان می‌دهد که رقابت هنوز به پایان نرسیده است. این رقابت تنها به برتری فناوری محدود نخواهد بود، بلکه ابعاد اقتصادی، راهبردی و ژئوپلیتیکی نیز خواهد داشت.
پرسش اساسی این است که در نهایت کدام شیوه عرضه هوش مصنوعی غالب خواهد شد: دسترسی به این فناوری از طریق پلتفرم‌هایی که تحت کنترل تعداد محدودی از شرکت‌های بزرگ هستند، یا استفاده از مدل‌هایی که هر کسب‌وکار می‌تواند به‌صورت مستقل اجرا و مدیریت کند؟
در حالی که غول‌های آمریکایی و چینی برای تسلط بر این بازار رقابت می‌کنند، این تفاوت برای انویدیا (NVIDIA) در نهایت اهمیت چندانی ندارد. چه هوش مصنوعی اختصاصی مبتنی بر خدمات ابری پیروز شود و چه مدل‌های دارای وزن باز که در مراکز داده شرکت‌ها نصب و اجرا می‌شوند، هر دو به توان پردازشی نیاز دارند. رقابت میان مدل‌ها می‌تواند موازنه قدرت در صنعت را تغییر دهد، اما تا زمانی که هوش مصنوعی به شتاب‌دهنده‌های پردازشی وابسته باشد، تقاضا برای سخت‌افزار همچنان در مرکز این رقابت باقی خواهد ماند؛ همواره.