اوپن‌ای‌آی کارمند سعودی متهم به کار گذاشتن دستگاه شنود در اتاق کنفرانس مدیران را اخراج کرد
OpenAI Group PBC پس از آنکه یک «دستگاه ضبط بسیار پیشرفته» را که در اتاق کنفرانس مدیران این شرکت مخفی شده بود، کشف کرد، از اداره تحقیقات فدرال آمریکا (FBI) خواست برای بازداشت یکی از کارکنانش وارد عمل شود.
به گفته وزارت دادگستری آمریکا، عبدالرحمن الفوزان، شهروند ۳۵ ساله عربستان سعودی، روز جمعه بازداشت شد و امروز در دادگاه فدرال حاضر شد؛ جایی که به ضبط غیرقانونی ارتباطات شفاهی متهم شد. وزارت دادگستری آمریکا این موضوع را در بیانیه‌ای اعلام کرد.
اوپن‌ای‌آی این دستگاه را در ۳۰ سپتامبر کشف کرد. این ابزار در یک درگاه USB در پشت تلویزیونی داخل اتاق کنفرانس مدیران در یکی از دفاتر شرکت در سان‌فرانسیسکو قرار داده شده بود. اوپن‌ای‌آی اعلام کرد تحقیقات داخلی نشان داده است که دستگاه تنها چند روز پیش از کشف، نصب و درون دستمال توالت پنهان شده بود. این شرکت نتوانست مشخص کند چه مکالماتی ضبط شده‌اند، زیرا دستگاه رمزگذاری شده بود.
اوپن‌ای‌آی در پستی در شبکه اجتماعی X اعلام کرد: «ما از مدل‌های خود برای درک ماهیت دستگاه و منشأ آن استفاده کردیم و مشخص شد که یک کارمند مشخص چند روز پیش آن را نصب کرده است.» این شرکت افزود: «در حال حاضر هیچ نشانه‌ای نداریم که این فرد به‌طور نامناسب به وزن‌های مدل‌ها، کد منبع یا داده‌های مشتریان دسترسی پیدا کرده یا آنها را خارج کرده باشد.»
بر اساس شکایت رسمی اوپن‌ای‌آی، تحقیقات FBI نشان داد که الفوزان از یک ابزار بهره‌وری برای کسب اطلاعات درباره اتاق‌های جلسه، تقویم‌ها و محل استقرار «مدیران و اعضای اجرایی» شرکت استفاده کرده بود. همچنین یک چت‌بات مرتبط با همسر فرد مظنون نشان داد که شخصی از آن درباره نصب و دسترسی از راه دور به یک دستگاه ضبط صدا پرس‌وجو کرده است. این حساب که چندین شناسه و ویژگی مشترک با حساب چت‌بات خود الفوزان داشت، همچنین برای دریافت اطلاعات درباره ضبط مداوم صدا و وای‌فای مورد استفاده قرار گرفته بود.
وزارت دادگستری آمریکا در بیانیه خود گفت الفوزان که از ژوئیه ۲۰۲۵ به‌عنوان مهندس در یکی از تیم‌های محصول اوپن‌ای‌آی کار می‌کرد، در تصاویر دوربین‌های مداربسته دیده شده است که پیش از کشف دستگاه، چندین بار به اتاق کنفرانس نزدیک شده و وارد آن شده بود؛ در حالی که مجوز ورود به آن اتاق را نداشت. این وزارتخانه افزود جلسات برگزارشده در این اتاق «اغلب شامل بحث درباره اطلاعات فنی، تجاری و راهبردی بسیار محرمانه، از جمله پژوهش‌های اختصاصی، برنامه‌های محصول و فرصت‌های توسعه کسب‌وکار» بوده است.
پس از بازداشت الفوزان، مقام‌های شرکت کیفی متعلق به او را پیدا کردند که داخل آن یک دستگاه ضبط دوم، مشابه دستگاه کشف‌شده قبلی، قرار داشت.
«ما یک دستگاه ضبط پیشرفته را کشف کردیم که در یکی از دفاتر ما پنهان شده بود. ما از مدل‌های خود برای درک دستگاه و منشأ آن استفاده کردیم و مشخص شد که یک کارمند مشخص چند روز پیش آن را نصب کرده است. موضوع را به FBI ارجاع دادیم...»
— اتاق خبر اوپن‌ای‌آی (۱۳ اکتبر ۲۰۲۶)
اوپن‌ای‌آی پس از این اتفاق، الفوزان را اخراج کرد. طبق اعلام وزارت دادگستری آمریکا، او در صورت اثبات اتهام‌ها ممکن است با حداکثر پنج سال زندان، جریمه احتمالی تا ۲۵۰ هزار دلار و سه سال آزادی تحت نظارت مواجه شود. کریگ میسیکیان، دادستان ایالات متحده در ناحیه شمالی کالیفرنیا، در بیانیه‌ای گفت: «برای ما، این یک مسئله امنیت ملی است. این بازداشت تلاش‌های بی‌وقفه ما در همکاری با FBI برای شناسایی و پیگرد افرادی را نشان می‌دهد که، طبق ادعای مطرح‌شده در شکایت، به دنبال سرقت فناوری ما هستند.»
این حادثه در شرایطی رخ داده است که صنعت هوش مصنوعی با نظارت فزاینده درباره ایمنی و امنیت روبه‌رو است؛ موضوعی که پس از چندین رخداد سایبری مرتبط با عامل‌های هوش مصنوعی خودکار تشدید شده است. در برخی از این موارد، مدل‌های هوش مصنوعی از محیط‌های آزمایشی خود خارج شدند و به سامانه‌های شخص ثالث نفوذ کردند.
داریو آمودی، مدیرعامل شرکت رقیب اوپن‌ای‌آی یعنی Anthropic PBC، از صنعت خواسته است برای کاهش سرعت توسعه مدل‌های پیشرفته هوش مصنوعی همکاری کند تا این سامانه‌ها توسط کارشناسان بی‌طرف از نظر ایمنی ارزیابی شوند. با وجود اینکه هنوز توافقی درباره نحوه اجرای چنین اقدامی حاصل نشده است، اوپن‌ای‌آی ماه گذشته انتشار برنامه‌ریزی‌شده GPT-6.1 Astra در ماه اکتبر را لغو کرد؛ زیرا این مدل نتوانسته بود معیارهای شرکت برای ماندن در محدوده و سطح مجوزهای تعیین‌شده را برآورده کند.
هفته گذشته نیز اوپن‌ای‌آی پس از اخراج سه پژوهشگر حوزه ایمنی، با انتقادهای بیشتری روبه‌رو شد. شرکت مدعی شد این افراد پس از «نقض سیاست‌های روشن درباره نحوه مدیریت اطلاعات حساس»، مرتکب «نقض جدی اعتماد» شده‌اند.
این پژوهشگران، جاسمین وانگ، تومک کورباک و میکیتا بالِسنی، پیش‌تر در نامه‌ای به مدیران ارشد اوپن‌ای‌آی نگرانی‌های خود درباره ایمنی را مطرح کرده بودند و گفتند نحوه ارتباطات شرکت درباره خروج آنها باعث شده است همکاران سابقشان از صحبت کردن و فعالیت به شیوه‌هایی که تا هفته قبل بخشی جدایی‌ناپذیر از کار در اوپن‌ای‌آی بود، هراس داشته باشند.
تصویر: FBI