عبدالرحمن الفوزان کیست؟ کارمند سعودی OpenAI به اتهام کار گذاشتن دستگاه شنود توسط FBI بازداشت شد
رویترز: یک کارمند سعودی OpenAI پس از آنکه گفته می‌شود دستگاه ضبط صدا را در یکی از دفاتر این شرکت در سان‌فرانسیسکو کار گذاشته بود، توسط FBI بازداشت شد.
OpenAI روز سه‌شنبه اعلام کرد که اداره تحقیقات فدرال آمریکا (FBI) یک کارمند سابق سعودی این شرکت را در ارتباط با یک دستگاه شنود پیشرفته که در یکی از دفاتر شرکت مخفی شده بود، بازداشت کرده است. سازنده ChatGPT گفت مدل‌های هوش مصنوعی داخلی خود را برای شناسایی فرد مسئول نصب دستگاه و ردیابی منشأ آن به کار گرفته است.
این شرکت هوش مصنوعی و دادستان‌های فدرال اعلام کردند یک کارمند سعودی OpenAI پس از متهم شدن به نصب دستگاه ضبط صدا در یکی از دفاتر این شرکت در سان‌فرانسیسکو بازداشت شده است. OpenAI در بیانیه‌ای به خبرگزاری AFP گفت: «ما یک دستگاه ضبط پیشرفته را کشف کردیم که در یکی از دفاترمان پنهان شده بود» و این موضوع را به FBI ارجاع دادیم.
تیم امنیتی OpenAI اواخر ماه گذشته این دستگاه را پیدا کرد و وزارت دادگستری آمریکا اعلام کرد عبدالرحمن الفوزان، کارمند سعودی این شرکت، در تاریخ ۹ اکتبر بازداشت شد.
OpenAI اعلام کرد: «ما یک دستگاه ضبط پیشرفته را کشف کردیم که در یکی از دفاترمان پنهان شده بود. از مدل‌های خود استفاده کردیم تا دستگاه و منشأ آن را بررسی کنیم و مشخص کردیم که یک کارمند مشخص چند روز قبل آن را نصب کرده است. موضوع را به FBI ارجاع دادیم و از مأموران و دادستان‌هایی که برای انجام سریع بازداشت اقدام کردند، سپاسگزاریم. تحقیقات FBI همچنان ادامه دارد و ما به همکاری خود با این نهاد ادامه خواهیم داد. در حال حاضر هیچ نشانه‌ای نداریم که این فرد به‌طور نامناسب به وزن مدل‌ها، کد منبع یا داده‌های مشتریان دسترسی پیدا کرده یا آنها را خارج کرده باشد. این کارمند اخراج شده است. ما حفاظت از فناوری، داده‌ها و کارکنان خود را موضوعی جدی و دارای اهمیت ملی می‌دانیم. برنامه امنیتی ما برای مقابله با طیف گسترده‌ای از تهدیدها، از خطرات داخلی گرفته تا مجرمان سایبری و دولت‌ها طراحی شده است و این پرونده نمونه‌ای از کمک هوش مصنوعی به مقابله با تهدیدهای امنیتی پیچیده است.»
عبدالرحمن الفوزان کیست؟
بر اساس بیانیه وزارت دادگستری آمریکا، الفوزان، مهندس ۳۵ ساله‌ای که از ژوئیه ۲۰۲۵ در OpenAI کار می‌کرد، ظاهراً یک دستگاه USB را در دستمال توالت پیچیده و داخل تلویزیونی در یک «اتاق کنفرانس مدیران» قرار داده بود.
حساب کاربری لینکدین که با نام و سوابق کاری الفوزان مطابقت دارد، نشان می‌دهد او پیش‌تر در شرکت متا، مالک فیس‌بوک، و همچنین یک استارتاپ هوش مصنوعی و یک شرکت سرمایه‌گذاری خطرپذیر کار کرده است.
او همچنین دانشجوی دانشگاه کالیفرنیا در برکلی و مؤسسه فناوری ماساچوست (MIT) بوده است.
اداره تحقیقات فدرال آمریکا (FBI) اعلام کرد: «یک شهروند سعودی به دلیل نصب مخفیانه دستگاه ضبط صوت در یک شرکت ابرهوش مصنوعی در سان‌فرانسیسکو بازداشت شد.»
آیا عبدالرحمن الفوزان جاسوسی می‌کرد؟
بر اساس اسناد منتشرشده، الفوزان ظاهراً چندین بار در نزدیکی اتاق کنفرانس با دوربین مشاهده شده بود، اما اجازه حضور در جلساتی که در آن محل برگزار می‌شد را نداشت. طبق بیانیه وزارت دادگستری، او از یک «ابزار بهره‌وری» برای جست‌وجوی اطلاعات بیشتر درباره ساختمان‌های اداری OpenAI، اتاق‌های جلسات، تقویم‌ها، برنامه‌ها و محل حضور افراد استفاده کرده بود.
همچنین گفته شده یک حساب کاربری چت‌بات مرتبط با همسر الفوزان شامل پرس‌وجوهایی درباره ضبط صدای از راه دور و رمزگذاری کارت‌های حافظه بوده است.
وزارت دادگستری اعلام کرد تیم امنیتی OpenAI هنگام جست‌وجوی یک کیف بدون مراقبت متعلق به الفوزان، دستگاه دومی را نیز پیدا کرده است. این وزارتخانه افزود دوربین‌های امنیتی، او را در داخل اتاق کنفرانس محدودشده‌ای ثبت کرده‌اند که در آنجا ظاهراً پشت تلویزیونی را که دستگاه ضبط در آن قرار داده شده بود، بررسی می‌کرد.
وزارت دادگستری آمریکا اعلام کرد الفوزان به اتهام «استفاده یا تلاش برای استفاده از یک دستگاه الکترونیکی، مکانیکی یا دیگر ابزارها برای رهگیری ارتباطات شفاهی» متهم شده است؛ اتهامی که می‌تواند تا پنج سال زندان و ۲۵۰ هزار دلار جریمه نقدی در پی داشته باشد. این وزارتخانه در بیانیه روز سه‌شنبه خود، الفوزان یا عربستان سعودی، که متحد نزدیک آمریکا است، را به فعالیت جاسوسی متهم نکرد.
قرار است الفوزان در تاریخ ۱۹ اکتبر در یک جلسه دادگاه فدرال حاضر شود.
رقابت جهانی برای هوش مصنوعی
این بازداشت و اتهامات در شرایطی مطرح شده که رقابت جهانی برای تسلط بر حوزه هوش مصنوعی شدت گرفته است؛ حوزه‌ای که دولت ترامپ تلاش کرده آن را با عنوان «ابرهوش» بازتعریف کند.
شرکت هوش مصنوعی تحت حمایت دولت عربستان، Humain، اندکی پیش از آنکه شرکت فضایی ایلان ماسک، SpaceX، بخش هوش مصنوعی شرکت xAI را در فوریه خریداری کند، ۳ میلیارد دلار در این شرکت سرمایه‌گذاری کرد.
این بخش که اکنون با نام SpaceXAI شناخته می‌شود، سال گذشته اعلام کرد با Humain برای ساخت یک مرکز داده ۵۰۰ مگاواتی در عربستان سعودی همکاری خواهد کرد. هنوز مشخص نیست دستگاه ضبط تا چه اندازه توانسته اطلاعاتی جمع‌آوری کند.
OpenAI در بیانیه‌ای به AFP گفت: «در حال حاضر هیچ نشانه‌ای نداریم که این فرد به‌طور نامناسب به وزن مدل‌ها، کد منبع یا داده‌های مشتریان دسترسی پیدا کرده یا آنها را خارج کرده باشد.»
در سال ۲۰۲۲، احمد ابوعمّو، کارمند سابق توییتر، به جرم جاسوسی برای مقام‌های سعودی که قصد داشتند هویت منتقدان این پلتفرم را فاش کنند، مجرم شناخته شد.