بازداشت مهندس سعودی سابق OpenAI به اتهام نصب دستگاه ضبط مخفیانه
تهران (تسنیم) – به اعلام وزارت دادگستری آمریکا، یک مهندس سعودی سابق شرکت OpenAI به اتهام مخفی کردن دستگاه ضبط صدا در اتاق جلسات مدیران این شرکت بازداشت شده است. گفته می‌شود او قصد داشته با نصب دستگاه‌های بیشتری، محتوای جلسات را به‌صورت مخفیانه ضبط کند.
وزارت دادگستری آمریکا روز سه‌شنبه اعلام کرد مأموران فدرال عبدالرحمن الفوزان، تبعه ۳۵ ساله عربستان سعودی و مهندس سابق OpenAI، را به اتهام نصب مخفیانه دستگاه ضبط صدا در یکی از اتاق‌های جلسات مدیران این شرکت فعال در حوزه هوش مصنوعی بازداشت کرده‌اند. این پرونده بار دیگر نگرانی‌هایی را درباره امنیت ارتباطات محرمانه شرکت‌ها و احتمال سوءاستفاده از دسترسی به تحقیقات پیشرفته هوش مصنوعی مطرح کرده است.
به گفته وزارت دادگستری آمریکا، شرکت OpenAI روز ۳۰ سپتامبر این دستگاه را در یکی از ساختمان‌های خود در سان‌فرانسیسکو کشف کرد. دستگاه به درگاه USB پشت تلویزیون اتاق جلسات مدیران متصل شده بود.
بر اساس شکایت‌نامه اف‌بی‌آی، این دستگاه که تقریباً به اندازه یک حافظه فلش کوچک بود، میکروفون داشت و قابلیت اتصال به دوربین نیز برای آن در نظر گرفته شده بود. دستگاه در میان دستمال توالت پنهان شده و ظاهراً در روز ۲۸ سپتامبر یا حوالی آن نصب شده بود.
بازرسان اعلام کردند اطلاعات ذخیره‌شده در دستگاه رمزگذاری شده بود و امکان دسترسی به آن وجود نداشت. آن‌ها بعداً دستگاه ضبط سفارشی‌سازی‌شده مشابهی را نیز در کیف شخصی الفوزان پیدا کردند.
الفوزان از ژوئیه ۲۰۲۵ به‌عنوان مهندس در OpenAI مشغول به کار بود و پیش از وقوع حادثه ادعایی، به محیط کاری این شرکت دسترسی داشت.
OpenAI اعلام کرد برای شناسایی فردی که ظاهراً دستگاه را نصب کرده و ردیابی منشأ آن، از مدل‌های هوش مصنوعی داخلی خود استفاده کرده است.
این شرکت همچنین اعلام کرد شواهدی در اختیار دارد که نشان می‌دهد کارمند مذکور قصد داشته دستگاه‌های ضبط دیگری را نیز در بخش‌های حساس دفاتر شرکت نصب کند تا جلسات را مخفیانه ضبط کند. این شواهد احتمال می‌دهد که اقدام ادعایی او به نصب یک دستگاه محدود نبوده است.
OpenAI در پیامی در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «در حال حاضر هیچ نشانه‌ای در دست نداریم که نشان دهد این فرد به‌طور غیرمجاز به وزن‌های مدل‌های هوش مصنوعی، کد منبع یا داده‌های مشتریان دسترسی پیدا کرده یا این اطلاعات را از شرکت خارج کرده باشد. همکاری این کارمند با شرکت قطع شده است.»
این شرکت موضوع را به پلیس فدرال آمریکا (اف‌بی‌آی) ارجاع داده و تحقیقات این نهاد همچنان ادامه دارد.
کش پاتل، مدیر اف‌بی‌آی، در بیانیه‌ای گفت: «عبدالرحمن الفوزان متهم است که با پنهان کردن یک دستگاه ضبط مخفیانه در اتاق جلسات مدیران شرکت محل کارش، قصد داشته ارتباطات حساس مربوط به فناوری ابرهوش این شرکت را بدون اطلاع افراد ضبط کند.»
طبق شکایت‌نامه اف‌بی‌آی، الفوزان همچنین حدود یک ماه، تا ۱۶ سپتامبر، از یک عامل هوش مصنوعی ویژه افزایش بهره‌وری برای جست‌وجوی اطلاعات درباره تقویم جلسات اتاق‌های کنفرانس و امکانات آن‌ها استفاده کرده بود.
الفوزان از سپتامبر ۲۰۲۰ اقامت دائم قانونی ایالات متحده را داشته است.
در صورت اثبات اتهام، او ممکن است به حداکثر پنج سال زندان، پرداخت ۲۵۰ هزار دلار جریمه نقدی و سه سال آزادی تحت نظارت محکوم شود.
اطلاعات یک پروفایل در لینکدین نشان می‌دهد که الفوزان در مؤسسه فناوری ماساچوست (MIT) و دانشگاه کالیفرنیا در برکلی تحصیل کرده و پیش‌تر در شرکت‌های متا و مایکروسافت نیز فعالیت داشته است.
این پرونده بار دیگر تدابیر امنیتی مربوط به دسترسی به مراکز حساس توسعه هوش مصنوعی را زیر ذره‌بین برده است؛ به‌ویژه در شرایطی که شرکت‌ها برای توسعه فناوری‌هایی با پیامدهای بالقوه گسترده اقتصادی و راهبردی با یکدیگر رقابت می‌کنند.
در خبری جداگانه، نشریه The Information گزارش داد که OpenAI مذاکرات اولیه‌ای را برای خرید شرکت نوپای Trail of Bits آغاز کرده است؛ شرکتی که در زمینه شناسایی و برطرف کردن آسیب‌پذیری‌های نرم‌افزارهای متن‌باز فعالیت می‌کند.
این گزارش به نقل از افراد آگاه از موضوع اعلام کرد که مذاکرات همچنان ادامه دارد و احتمال دارد بدون دستیابی به توافق پایان یابد.
OpenAI و Trail of Bits به درخواست‌های رویترز برای اظهارنظر درباره این موضوع بلافاصله پاسخی ندادند.
اتهام‌های تازه در حالی مطرح شده‌اند که OpenAI هم‌زمان با تنش‌های داخلی بر سر نحوه مدیریت اطلاعات حساس و فرهنگ پژوهشی این شرکت روبه‌رو است.
OpenAI روز جمعه اعلام کرد که پس از انجام تحقیقاتی که نشان داد سه پژوهشگر این شرکت مقررات مربوط به نحوه برخورد با اطلاعات حساس را نقض کرده‌اند، آن‌ها را اخراج کرده است. این سه پژوهشگر جاسمین وانگ، تومک کورباک و میکیتا بالسنی هستند.
این پژوهشگران پس از اخراج، نامه‌ای منتشر کردند و در آن به تشریح شرایط برکناری خود پرداختند. آن‌ها استدلال کردند که اخراج‌های ناگهانی می‌تواند باعث ایجاد احساس نااطمینانی در میان کارکنان شود و به فرهنگی آسیب بزند که در آن پژوهشگران بتوانند بدون نگرانی، دغدغه‌های خود را درباره ایمنی مطرح کنند.