شکایت علیه OpenAI به اتهام «سرقت» اطلاعات کودکان
در یک شکایت گروهی پیشنهادی علیه OpenAI ادعا شده است که این شرکت بدون رضایت میلیونها کاربر کمسنوسال، دادههای ارزشمند آنها را «سرقت» کرده است. این شکایت را مادری دارای دو فرزند مطرح کرده که خواستار اختصاص بخشی از سهام OpenAI به کاربران نوجوان چتجیپیتی شده است.
نویسنده: ربکا روئیز، خبرنگار ارشد مشیبل | ۱۴ اکتبر ۲۰۲۶

مادری که نامش فاش نشده و در ایالت هاوایی آمریکا زندگی میکند، علیه OpenAI شکایت کرده است. دو فرزند او ۱۲ و ۱۶ سال دارند و هر دو در اوایل سال ۲۰۲۶ بدون اجازه والدین خود در چتجیپیتی حساب کاربری ساختهاند.
طبق مقررات OpenAI، کاربران کودک باید پیش از استفاده از این سرویس از والدین خود اجازه بگیرند، اما این شرکت بهطور فعال بررسی نمیکند که چنین اجازهای دریافت شده است یا خیر. همچنین شرایط استفاده از خدمات OpenAI، استفاده از چتجیپیتی را برای افراد زیر ۱۳ سال ممنوع کرده است؛ بااینحال، بسیاری از کودکان در این گروه سنی همچنان از آن استفاده میکنند.
در متن شکایت ادعا شده است که چتجیپیتی بهصورت «هدفمند» اطلاعات شخصی و حساس هر دو فرزند این مادر را استخراج کرده است؛ اطلاعاتی که از جمله شامل ناامنیهای عاطفی، نگرانیهای مربوط به روابط شخصی و عکسهای سلفی آنها میشود. شاکی همچنین بهطور کلی استدلال میکند که OpenAI با استفاده از ویژگیهای طراحی چتجیپیتی از کاربران زیر سن قانونی «بهرهکشی» میکند. از جمله این ویژگیها میتوان به صحبتکردن هوش مصنوعی از زبان اولشخص، تقلید از سبک ارتباطی کاربر، برخورداری از حافظه برای استفاده از گفتوگوهای گذشته و رفتار چاپلوسانه اشاره کرد؛ رفتاری که در آن سامانه بیش از اندازه از کاربر تعریف میکند و با او موافقت نشان میدهد.
در بخشی از متن شکایت درباره OpenAI آمده است: «این شرکت سالهاست که بهناحق حجم عظیمی از اطلاعات بسیار حساس و ارزشمند میلیونها کودک را جمعآوری کرده است. هیچ حقی برای بهدستآوردن این اطلاعات نداشت، اما بااینحال آنها را در اختیار گرفت. سپس از این مجموعه بیقیمت از اطلاعات کودکان برای آموزش مدلهای زبانی بزرگ، ایجاد پروفایلهای دقیق از کودکان و افزایش ثروت خود استفاده کرد.»
به گزارش بلومبرگ لا، OpenAI که خود را برای ورود به بازار سهام آماده میکند، اخیراً به دنبال دستیابی به ارزشگذاری ۱٫۴ تریلیون دلاری بوده است.
OpenAI در واکنش به این شکایت به بلومبرگ نیوز اعلام کرد: «ما بهشدت با این شکایت بیاساس مخالفیم؛ شکایتی که OpenAI را هدف قرار داده، درحالیکه ما تدابیر حفاظتی متناسب با سن کاربران را در محصولات خود ایجاد کردهایم که در صنعت پیشرو هستند. چنین اقدامی ممکن است نوجوانان را به سمت محصولاتی سوق دهد که سازوکارهای ایمنی کمتر یا امکانات محدودتری برای کنترل والدین دارند.»
این شرکت هفته گذشته نیز موضع مشابهی اتخاذ کرده بود. در آن زمان، مؤسسه ایمنی هوش مصنوعی جوانان وابسته به سازمان Common Sense Media پس از شناسایی مشکلات ایمنی و نگرانیهایی درباره این محصول در آزمایشهای مستقل، از OpenAI خواسته بود عرضه چتجیپیتی ویژه نوجوانان را متوقف کند.
OpenAI نتایج این بررسیها را رد کرد و هشدار داد که چنین ارزیابیهایی ممکن است نوجوانان را به استفاده از محصولاتی سوق دهد که تدابیر ایمنی کمتری دارند.
OpenAI همچنین اخیراً در اطلاعیهای جداگانه اعلام کرده است که نوجوانان بهطور میانگین روزانه کمتر از ۱۵ دقیقه از چتجیپیتی استفاده میکنند. به گفته این شرکت، کاربرانی که به چتجیپیتی ویژه نوجوانان دسترسی دارند، بهطور میانگین ۲٫۷ میلیون پیام مرتبط با یادگیری بیشتر از کاربران فاقد دسترسی به این محصول ارسال کردهاند. این سرویس در ماه اوت راهاندازی شده است.
در شکایتی که روز سهشنبه به دادگاه ارائه شده، از دادگاه خواسته شده است حکم دهد به هر یک از اعضای گروه شاکیان، سهمی از مالکیت OpenAI یا معادل نقدی آن تعلق بگیرد. میزان این سهم باید بر اساس حجم اطلاعاتی تعیین شود که OpenAI از هر کودک عضو این گروه جمعآوری کرده است.
