شکایت از OpenAI به اتهام جمعآوری اطلاعات کودکان بدون رضایت والدین
نویسنده: آلدو تولدو

مادری به نمایندگی از دو فرزندش علیه OpenAI شکایت کرده است. او مدعی است چتجیپیتی فرزندانش را به ارائه اطلاعات شخصی ترغیب کرده و این شرکت سپس بدون رضایت والدین، از اطلاعات آنها برای آموزش مدلهای هوش مصنوعی خود استفاده کرده است.
بر اساس شکایتی که روز سهشنبه در دادگاه فدرال سانفرانسیسکو ثبت شد، فرزندان این زن، یک دختر ۱۲ ساله و یک پسر ۱۶ ساله ساکن هاوایی، از طریق چتجیپیتی اطلاعات و تصاویری درباره ظاهر، وضعیت سلامت، احساسات، روابط خانوادگی، تکالیف مدرسه و علایق خود به اشتراک گذاشتهاند.
در متن شکایت آمده است که پاسخهای شخصیسازیشده چتجیپیتی، قابلیت حافظه و پرسشهای تکمیلی این سامانه، کودکان را تشویق کرده است بدون کسب رضایت والدین، اطلاعات بیشتری از زندگی شخصی خود فاش کنند.
پل یتر، وکیل ارشد شاکیان، در متن دادخواست نوشته است: «OpenAI کودکان را فریب میدهد تا خصوصیترین افکار و تصاویر خود را با چتجیپیتی در میان بگذارند. اگر فردی غریبه چنین رفتاری با یک کودک داشت، موجی از خشم و اعتراض به راه میافتاد؛ اما برای OpenAI، این فقط بخشی از روال عادی کسبوکار است.»
OpenAI به درخواست ارائه توضیح درباره این شکایت پاسخی نداده است.
این پرونده تنها یکی از مجموعه شکایتهای حقوقی علیه OpenAI است که روز چهارشنبه در سراسر آمریکا اعلام شد. دادستانهای کل هشت ایالت، شکایتهای جداگانهای علیه این شرکت ثبت کردهاند و چتجیپیتی را به آسیبرساندن به کودکان و گمراهکردن خانوادهها درباره ایمنی این سرویس متهم کردهاند.
در دادخواستی که به دادگاه منطقهای ایالات متحده در ناحیه شمالی کالیفرنیا ارائه شده، درخواست شده است پرونده بهصورت شکایت گروهی رسیدگی شود. بر اساس این دادخواست، دختر ۱۲ ساله از فوریه ۲۰۲۶ استفاده از چتجیپیتی را آغاز کرده است. او ابتدا درباره شام و تکالیف مدرسه سؤال میپرسید، اما بعدتر به دلیل نگرانی درباره جوشهای صورتش، عکسهای سلفی خود را نیز با این سامانه به اشتراک گذاشت.
طبق اسناد ارائهشده به دادگاه، این دختر درباره وضعیت گونههایش و وزن طبیعی برای سن خود از چتبات سؤال کرده است. در دادخواست ادعا شده که چتجیپیتی حتی پس از اطلاع از سن او، گفتوگو درباره وزن و رژیم غذاییاش را ادامه داده است.
بر اساس شکایت، پسر ۱۶ ساله نیز از ژانویه استفاده از چتجیپیتی را آغاز کرده بود و برای انجام تکالیف مدرسه و دریافت مشاوره درباره روابط شخصی از آن کمک میگرفت. در دادخواست آمده است که او همچنین تصاویری از خودش و محیط اطرافش را در این سامانه بارگذاری کرده است.
موضوع اصلی این پرونده آن است که آیا OpenAI رضایت والدین را به شیوهای قانونی دریافت کرده است یا خیر. در متن شکایت به بخشی از شرایط استفاده OpenAI استناد شده که میگوید: «کاربران زیر ۱۸ سال برای استفاده از خدمات ما باید از والدین یا سرپرست قانونی خود اجازه داشته باشند.»
اگر درخواست رسیدگی گروهی پذیرفته شود و شکایت به نتیجه برسد، گروه مشمول این پرونده افرادی در ایالات متحده خواهند بود که از نوامبر ۲۰۲۲ تاکنون، در حالی که کمتر از ۱۸ سال داشتهاند، با کلیک روی دکمه «ادامه» شرایط استفاده از چتجیپیتی را پذیرفته و از طریق این سرویس اطلاعاتی ارائه کردهاند.
مؤسسه حقوقی یتر کولمن در بیانیهای اعلام کرد: «OpenAI کلیککردن یک کودک روی دکمه «ادامه» را بهمنزله اثبات رضایت والدین او برای استفاده از این سرویس تلقی میکند. هدف این شکایت مقابله با همین رویه غیرقانونی است. هیچ قرارداد الزامآور قانونی با این کودکان شکل نگرفته و شرایط استفاده OpenAI فاقد اعتبار است.»
