مردی پس از تعویض روغن در والولین، توصیه متفاوتی از ChatGPT دریافت کرد
«اگر دو مورد یا بیشتر از این شرایط با شیوه معمول رانندگی شما مطابقت دارد...»
نویسنده: جی‌تی ویلسون | ۱۵ اکتبر، ساعت ۶ صبح به وقت شرق آمریکا
مردی که برای تعویض روغن خودروی خود به مرکز خدمات والولین مراجعه کرده بود، می‌گوید کارکنان این مرکز به او توصیه کردند پس از طی ۳ هزار مایل دوباره روغن را عوض کند. اما وقتی همین موضوع را از ChatGPT پرسید، هوش مصنوعی به او گفت می‌تواند تا پیمودن ۵ هزار تا ۷۵۰۰ مایل صبر کند. او برای روشن شدن اینکه کدام توصیه درست است، موضوع را در اینترنت مطرح کرد؛ با این حال، پاسخ کاربران نیز تقریباً به دو دسته مساوی تقسیم شد.
جاستین گلدن (Justin Gladden)، برق‌کاری که دیدگاه‌ها و اتفاقات زندگی روزمره خود را در تیک‌تاک با نام کاربری @justingladden2 منتشر می‌کند، در ویدیویی می‌گوید: «تازه در والولین روغن ماشینم را عوض کرده‌ام و آن‌ها پیشنهاد می‌کنند بعد از ۳ هزار مایل دوباره روغن را تعویض کنم. اما ChatGPT می‌گوید ۵ هزار تا ۷۵۰۰ مایل. حرف کدام را باور کنم؟»
گلدن در بخش دیدگاه‌های ویدیو تأیید کرد که از روغن موتور سنتتیک یا تمام‌مصنوعی استفاده کرده است. او در پاسخ به یکی از کاربران نوشت: «بله، من معمولاً هر ۵ هزار مایل روغن را عوض می‌کنم، اما بیشتر کسانی که اینجا نظر داده‌اند می‌گویند ۳ هزار مایل درست است.»
والولین درباره زمان تعویض روغن چه می‌گوید؟
در صفحه خدمات تعویض روغن والولین آمده است که فاصله زمانی تعویض روغن «به توصیه‌های سازنده خودرو و شرایط رانندگی بستگی دارد، نه صرفاً نوع روغن». این شرکت همچنین اعلام کرده است که کارکنانش «توصیه‌های دقیق شرکت سازنده برای خودروی شما را بررسی می‌کنند».
البته مراکز تعویض روغن والولین و برند روغن موتور والولین دیگر متعلق به یک شرکت نیستند. شرکت والولین که زنجیره مراکز خدمات سریع تعویض روغن Valvoline Instant Oil Change را اداره می‌کند، در سال ۲۰۲۳ بخش محصولات جهانی خود را به آرامکو فروخت و پس از آن، خود را شرکتی معرفی کرد که فعالیتش منحصراً بر ارائه خدمات خودرویی متمرکز است.
در مقابل، برند روغن موتور والولین در وبلاگ خود صریحاً اعلام کرده است: «قاعده تعویض روغن در هر ۳ هزار مایل که از دوران استفاده از روغن‌های معمولی به جا مانده، دیگر منسوخ شده است.» به گفته این برند، بیشتر روغن‌های تمام‌سنتتیک در شرایط عادی رانندگی بین ۷۵۰۰ تا ۱۰ هزار مایل و در شرایط رانندگی سخت بین ۳ هزار تا ۵ هزار مایل دوام می‌آورند. با این حال، والولین تأکید می‌کند که رانندگان باید «همیشه دفترچه راهنمای خودرو و سامانه پایش عمر روغن را ملاک قرار دهند».
تعویض روغن در ۳ هزار مایل یا ۵ هزار مایل؛ تفاوت چیست؟
هر دو عدد می‌توانند درست باشند؛ همه‌چیز به شرایط استفاده از خودرو بستگی دارد. طبق توضیحات مطرح‌شده در همان مطلب مرتبط با والولین، دفترچه‌های راهنمای خودرو معمولاً دو فاصله متفاوت برای تعویض روغن مشخص می‌کنند: یکی برای رانندگی در شرایط عادی و دیگری برای شرایط سخت. رانندگی در شرایط سخت شامل مواردی مانند سفرهای کوتاه است که بیشتر آن‌ها کمتر از ۱۰ مایل طول دارند، یدک‌کشی مکرر، رانندگی شهری با توقف و حرکت پی‌درپی، تردد در جاده‌های خاکی یا پرگردوغبار و رانندگی در گرما یا سرمای شدید می‌شود. در این مطلب آمده است: «اگر دو مورد یا بیشتر از این شرایط با شیوه معمول رانندگی شما مطابقت دارد، باید برنامه تعویض روغن مخصوص شرایط سخت را رعایت کنید که معمولاً فاصله آن نصف شرایط عادی است.» همچنین تأکید شده است: «بیشتر رانندگان متوجه نیستند که نحوه استفاده آن‌ها از خودرو در دسته شرایط سخت قرار می‌گیرد.»
سازمان بازیافت ایالت کالیفرنیا نیز کارزاری برای کنار گذاشتن قاعده قدیمی تعویض روغن در هر ۳ هزار مایل راه‌اندازی کرده است. این سازمان در کارزار Check Your Number اعلام کرده است: «استاندارد قدیمی ۳ هزار مایل منسوخ شده و دیگر درباره بیشتر خودروها صدق نمی‌کند.» به گفته این سازمان، بسیاری از خودروها می‌توانند پیش از نیاز به تعویض روغن، ۵ هزار، ۷۵۰۰، ۱۰ هزار و حتی ۱۵ هزار مایل حرکت کنند.
در زمینه نوع روغن نیز انجمن خودروی آمریکا (AAA) در مطالعه‌ای در سال ۲۰۱۷ دریافت که روغن‌های سنتتیک در آزمایش‌های استاندارد صنعت، به‌طور میانگین ۴۷ درصد عملکرد بهتری نسبت به روغن‌های معمولی دارند. البته این انجمن تأکید کرد که استفاده از روغن معمولی مورد تأیید شرکت سازنده، به موتور خودرو آسیب نمی‌رساند. توصیه‌های این مطالعه بر این فرض استوار بود که رانندگان برنامه تعویض روغن توصیه‌شده از سوی کارخانه سازنده را رعایت می‌کنند. در همان گزارش، به نظرسنجی دیگری از AAA اشاره شده بود که نشان می‌داد دو سوم رانندگان آمریکایی به تعمیرگاه‌ها اعتماد ندارند و بیشتر آن‌ها نگران‌اند که تعمیرگاه‌ها خدمات غیرضروری به آن‌ها پیشنهاد کنند.
«روغن ارزان است، اما موتور نه»
شماری از کاربران، نوع روغن موتور را عامل تعیین‌کننده دانستند. کاربری به نام sam.stone72 نوشت: «اگر روغن تمام‌سنتتیک است، هر ۵ هزار مایل؛ اگر سنتتیک نیست، هر ۳ هزار مایل.» کاربر دیگری به نام rickmakara که گفته بود «۴۰ سال در صنعت خودرو فعالیت داشته»، نوشت: «من شخصاً برای خودروی خودم از روغن سنتتیک استفاده می‌کنم و هر ۵ هزار مایل آن را عوض می‌کنم.»
در مقابل، برخی کاربران ترجیح می‌دادند برای احتیاط، روغن را زودتر تعویض کنند. کاربری با نام dl12345bdr نوشت: «روغن ارزان است، اما موتور نه.» کاربر kickupyourheels3 نیز نوشت: «من بدون توجه به میزان کارکرد خودرو، هر سه ماه یک‌بار روغن را عوض می‌کنم. به نظرم روغن سنتتیک فقط یک حقه تبلیغاتی است!»
کاربری به نام nadineschaber پاسخ کوتاه و صریحی داد: «دفترچه راهنمای خودرویت.» کاربر Rattlinram نیز یادآوری کرد: «اگر خودرو هنوز تحت گارانتی شرکت سازنده است، نگهداری سوابق سرویس و تعمیرات اهمیت دارد.»
توصیه نمایندگی‌های رسمی حتی ممکن است فاصله بیشتری را برای تعویض روغن مشخص کند. کاربری به نام justnotyourkind نوشت: «هوندا آکورد خودم را به نمایندگی هوندا بردم و آن‌ها گفتند هر ۱۰ هزار مایل روغن را عوض کنم.» در مقابل، کاربر jc44552 تجربه شنیدن همان توصیه ۳ هزار مایلی را داشت و نوشت: «یک مرکز تعویض روغن سریع هم به من همین را گفت، اما من تا ۵ هزار مایل صبر کردم.»
برای رانندگانی که ترجیح می‌دهند وضعیت خود روغن را بررسی کنند، کاربری به نام ottie174 پیشنهاد کرد پس از پیمودن ۳ هزار مایل، گیج روغن را بیرون بکشند و میزان تیرگی روغن را بررسی کنند.
وبلاگ والولین توضیح می‌دهد که «قهوه‌ای تیره یا سیاه شدن روغن، همراه با غلظت محسوس آن» یکی از نشانه‌های فرارسیدن زمان تعویض روغن است. رسیدن عدد سامانه پایش عمر روغن به ۱۰ درصد یا کمتر نیز از نشانه‌های دیگر به شمار می‌رود. این وبلاگ همچنین توصیه می‌کند که روغن سنتتیک «دست‌کم هر ۱۲ ماه یک‌بار» تعویض شود، حتی اگر خودرو در این مدت مسافت بسیار کمی پیموده باشد.
وب‌سایت Motor1 از طریق پیام مستقیم در تیک‌تاک با گلدن تماس گرفته است. در صورت دریافت پاسخ از او، این گزارش به‌روزرسانی خواهد شد.