مهندس بازداشت‌شده OpenAI به اتهام شنود مخفیانه جلسات، بلیت یک‌طرفه عربستان داشت
بر اساس گزارش‌های منتشرشده، عبدالرحمن الفوزان، مهندس شرکت OpenAI که این هفته به اتهام نصب مخفیانه دستگاه شنود در اتاق جلسات این غول هوش مصنوعی تحت پیگرد قرار گرفت و از کار اخراج شد، تنها سه روز پیش از پرواز یک‌طرفه برنامه‌ریزی‌شده‌اش به عربستان سعودی به دست مأموران اف‌بی‌آی بازداشت شده بود.
الفوزان، شهروند ۳۵ ساله عربستان سعودی، گفته است که در زمینه فناوری به نهادهای دولتی این کشور مشاوره داده است. او همچنین در مصاحبه‌ای تازه با یک پادکست، با اشتیاق از دیدارش با محمد بن سلمان در جریان سفر سال ۲۰۱۶ او به سیلیکون‌ولی سخن گفته است؛ زمانی که بن سلمان هنوز ولیعهد نبود و عنوان جانشین ولیعهد را داشت.
الفوزان گفته است که در آن زمان برای تصمیم‌گیری درباره بازگشت به کشورش به دنبال راهنمایی بوده است. به گفته او، محمد بن سلمان در پاسخ به جوانان سعودی حاضر در سیلیکون‌ولی توصیه کرده بود پیش از بازگشت به وطن، مهارت‌های خود را در شرکت‌های بزرگ و پیشرو فناوری تقویت کنند و سپس دانش و تجربه به‌دست‌آمده را به کشورشان انتقال دهند. الفوزان این موضوع را ماه گذشته در یک مصاحبه پادکستی به زبان عربی مطرح کرده بود.
الفوزان در این مصاحبه گفته بود: «دانش را از سرچشمه آن فرا می‌گیرید و سپس، ان‌شاءالله، آن تجربه و دانش را به وطن بازمی‌گردانید.»
الفوزان که پیش‌تر در شرکت متا و یک استارتاپ تحت حمایت شرکت سرمایه‌گذاری اندریسن هوروویتز نیز فعالیت کرده بود، در فهرست شرکای سرمایه‌گذاری خطرپذیر شرکت RAED Ventures در ریاض قرار داشت. نام او در این فهرست در کنار شاهزاده خالد بن بدر آل سعود، از اعضای خاندان سلطنتی عربستان، دیده می‌شد.
انتشار این اظهارات در حالی توجه‌ها را جلب کرده است که شرکت OpenAI این هفته یک «دستگاه ضبط صدای مخفیانه» را در اتاق کنفرانس خود کشف کرد. بر اساس شکایت ثبت‌شده از سوی دادستان‌های فدرال، دستگاه به درگاه USB پشت یک تلویزیون متصل شده و برای پنهان ماندن، آن را در دستمال توالت پیچیده بودند.
این اقدام که از آن به‌عنوان جاسوسی احتمالی یاد می‌شود، شدت رقابت بی‌امان جهانی میان دولت‌ها برای توسعه هوش مصنوعی پیشرفته را برجسته می‌کند. OpenAI با آزمایشگاه‌های پیشرو دیگری از جمله آنتروپیک و شرکت xAI متعلق به ایلان ماسک و همچنین شمار زیادی از شرکت‌های چینی رقابت می‌کند. دولت آمریکا نیز اعلام کرده است که توسعه پیشرفته‌ترین ابزارهای هوش مصنوعی، ضرورتی برای امنیت ملی این کشور محسوب می‌شود.
کریگ میساکیان، دادستان ایالات متحده در ناحیه شمالی کالیفرنیا، گفت: «این بازداشت نشان‌دهنده تلاش‌های خستگی‌ناپذیر ما در همکاری با اف‌بی‌آی برای شناسایی و پیگرد قضایی افرادی است که قصد سرقت فناوری ما را دارند.» او افزود: «برای ما، این موضوع به امنیت ملی مربوط می‌شود.»
ویلیام پرنیک، وکیل مدافع الفوزان، تأکید کرد که موکلش به نقض قانون فدرال مربوط به ضبط صدا متهم شده است، «نه به سرقت اسرار تجاری یا فعالیت به‌عنوان مأمور یک کشور خارجی». او از همگان خواست «تا روشن شدن تمام واقعیت‌ها، از قضاوت زودهنگام خودداری کنند».
پرنیک گفت: «الفوزان سال‌ها پیش، در جوانی و با رؤیایی در سر، به این کشور آمد. او سال‌های زیادی را صرف تحصیل، کار و مشارکت در صنعت فناوری آمریکا کرد؛ صنعتی که در جهان پیشتاز است و بخش بزرگی از موفقیت خود را مدیون مهاجرانی مانند اوست.»
یکی از عکس‌های موجود در اسناد دادگاه، شیئی را نشان می‌دهد که به شکلی غیرمعمول پشت تلویزیون اتاق کنفرانس OpenAI قرار گرفته است. تصویر دیگری دستگاه مورد ادعا را با نشان تجاری شرکت Seeed Studio نشان می‌دهد؛ شرکتی که ظاهراً محصولات ضبط صدای مبتنی بر هوش مصنوعی عرضه می‌کند.
به نظر می‌رسد جلسات برگزارشده در این اتاق شامل گفت‌وگوهای سطح بالا درباره برنامه‌های محرمانه شرکت بوده است؛ از جمله پژوهش‌های اختصاصی، توانمندی‌های فنی OpenAI، روابط این شرکت با دولت‌ها و موضوعات حساس دیگر.
شرکت تحت مدیریت سم آلتمن پس از بررسی‌ها، دستگاه را به الفوزان مرتبط دانست. وزارت دادگستری آمریکا در شکایت خود اعلام کرده است که تصاویر دوربین‌های نظارتی نشان می‌دهد الفوزان چندین بار در نزدیکی اتاق کنفرانس حضور داشته، در حالی که نه مجوز ورود به آن اتاق را داشته و نه اجازه شرکت در جلسات برگزارشده در آن را.
دادستان‌های فدرال همچنین مدعی‌اند که الفوزان برای برنامه‌ریزی اقدامات مربوط به ضبط مخفیانه جلسات از چت‌بات‌ها استفاده کرده است. او از این ابزارها درباره نشانی ساختمان‌های OpenAI، ظرفیت اتاق‌های جلسه و تقویم برگزاری نشست‌ها پرس‌وجو کرده بود.
بر اساس متن شکایت، او حتی اطلاعاتی درباره محل حضور «مدیران ارشد و مدیران اجرایی» درخواست کرده بود.
همچنین ادعا شده است که در حساب کاربری چت‌بات دیگری که با همسر او ارتباط داشته، پرسش‌هایی درباره روش‌های نصب و پنهان کردن دستگاه‌های ضبط صدا ثبت شده بود.
به گفته وزارت دادگستری آمریکا، در پنجم اکتبر تصویری ثبت شده که ظاهراً الفوزان را هنگام ورود به اتاق کنفرانس برای بررسی پنهانی دستگاه ضبط صدا نشان می‌دهد. تقریباً در همان زمان، کارکنان امنیتی OpenAI دستگاه ضبط صدای مشابهی را در کیف بدون مراقبت او پیدا کردند.
شرکت OpenAI اوایل این هفته الفوزان را اخراج کرد. او از ژوئیه ۲۰۲۵ در این شرکت هوش مصنوعی مستقر در سان‌فرانسیسکو مشغول به کار بود. الفوزان در مؤسسه فناوری ماساچوست (MIT) در رشته علوم و مهندسی کامپیوتر تحصیل کرده است.