افزایش فشارهای حقوقی بر OpenAI بر سر ایمنی هوش مصنوعی
با نزدیک شدن به انتخابات میان‌دوره‌ای آمریکا در سوم نوامبر، بحث‌ها درباره ضرورت قانون‌گذاری در حوزه هوش مصنوعی شدت گرفته است. به گزارش خبرگزاری رویترز و دیگر رسانه‌ها در ۱۴ اکتبر، دادستان‌های کل هشت ایالت آمریکا علیه شرکت OpenAI، سازنده چت‌جی‌پی‌تی، شکایت کرده‌اند. آن‌ها مدعی‌اند این چت‌بات کاربران زیر سن قانونی را به رفتارهای خطرناک، از جمله آسیب رساندن به خود و خشونت علیه دیگران، تشویق کرده و شرکت سازنده نیز تدابیر ایمنی کافی برای جلوگیری از چنین خطراتی در نظر نگرفته است.
از میان هشت دادستان کل شاکی، هفت نفر جمهوری‌خواه هستند و تنها استثنا، دادستان کل ایالت آریزوناست. دادستان کل فلوریدا نیز که در ماه ژوئن شکایت مشابهی مطرح کرده بود، جمهوری‌خواه است. این شکایت‌ها از شکاف فزاینده میان مقام‌های ایالتی خواهان نظارت سخت‌گیرانه‌تر بر هوش مصنوعی و دولت ترامپ حکایت دارد؛ دولتی که در شرایط رقابت آمریکا با چین برای دستیابی به برتری راهبردی در حوزه هوش مصنوعی، در برابر وضع مقررات جدید مقاومت کرده است.
دادستان‌های کل این هشت ایالت به‌جای طرح شکایتی مشترک در دادگاه فدرال، هرکدام به‌طور جداگانه در دادگاه‌های ایالت خود اقامه دعوی کرده‌اند. برنا برد، دادستان کل آیووا، در بیانیه‌ای اعلام کرد که OpenAI چت‌جی‌پی‌تی را محصولی ایمن معرفی می‌کند، در حالی که این چت‌بات «با تظاهر به اینکه دوستی صمیمی است، کاربران را در معرض انواع خطرات قرار می‌دهد». او چت‌جی‌پی‌تی را متهم کرد که توصیه‌های پزشکی خطرناک ارائه می‌دهد، کاربران را به آسیب رساندن به دیگران تشویق می‌کند و آن‌ها را به خودکشی ترغیب می‌کند. برد همچنین از OpenAI به دلیل الزامی نکردن تأیید سن کاربران انتقاد کرد و گفت نبود سازوکار احراز سن باعث شده کودکان به‌راحتی به چت‌جی‌پی‌تی دسترسی پیدا کنند، با وجود اینکه شرکت حداقل سن استفاده از این سرویس را ۱۳ سال تعیین کرده است.
در متن این شکایت‌ها به پرونده آدام رین، نوجوان آمریکایی که در آوریل سال گذشته پس از ردوبدل کردن پیام‌هایی با چت‌جی‌پی‌تی جان باخت، اشاره شده است. همچنین به پرونده فینیکس ایکنر پرداخته شده که در همان ماه در دانشگاه ایالتی فلوریدا دست به تیراندازی زد و ادعا می‌شود برای برنامه‌ریزی این حمله از گفت‌وگوهای خود با چت‌جی‌پی‌تی استفاده کرده بود.
دادستان‌های کل از دادگاه‌های ایالتی خواسته‌اند OpenAI را ملزم کنند تغییراتی در چت‌جی‌پی‌تی ایجاد کند تا محافظت بیشتری از کاربران زیر سن قانونی صورت گیرد. آن‌ها همچنین خواستار اعمال جریمه‌های مدنی به دلیل نقض ادعایی قوانین ایالتی و پرداخت خسارت شده‌اند. افزون بر این، از دادگاه‌ها می‌خواهند مانع بهبود خودکار عملکرد مدل‌های هوش مصنوعی OpenAI شوند، مگر آنکه شرکت بتواند ثابت کند این مدل‌ها به‌گونه‌ای طراحی شده‌اند که با ارزش‌های انسانی همسو باشند.
ایالت فلوریدا در ماه ژوئن شکایت جداگانه‌ای علیه OpenAI و مدیرعامل آن، سم آلتمن، مطرح کرده بود. در این شکایت ادعا شده بود که چت‌جی‌پی‌تی با ارائه اطلاعات به عاملان تیراندازی در مدارس و ایجاد وابستگی اعتیادگونه در کاربران زیر سن قانونی، به کودکان آسیب رسانده است. جیمز اوتمایر، دادستان کل فلوریدا، در آن زمان گفته بود آلتمن در پیشبرد برخی از قابلیت‌های زیان‌بار چت‌جی‌پی‌تی «نقشی بسیار محوری» داشته است. او توضیح داده بود که به همین دلیل نام مدیرعامل OpenAI را نیز به‌عنوان یکی از خواندگان حقیقی پرونده در شکایت گنجانده است.
OpenAI علاوه بر این پرونده‌ها، با ده‌ها شکایت دیگر از سوی افرادی روبه‌روست که مدعی‌اند فناوری این شرکت در وقوع حوادث خشونت‌آمیز، از جمله تیراندازی‌های جمعی، نقش داشته است. در ۱۳ اکتبر نیز شکایت گروهی جداگانه‌ای علیه این شرکت مطرح شد که در آن OpenAI به جمع‌آوری اطلاعات شخصی افراد زیر سن قانونی بدون رضایت والدین و استفاده تجاری از این داده‌ها متهم شده است.
در حالی که نگرانی‌های عمومی درباره خطرات مرتبط با هوش مصنوعی همچنان رو به افزایش است، دولت ترامپ تمایل چندانی به وضع مقررات سخت‌گیرانه‌تر نشان نداده است. دولت فدرال وعده داده سامانه‌ای برای ارزیابی ایمنی مدل‌های پیشرفته هوش مصنوعی پیش از عرضه و به‌کارگیری آن‌ها ایجاد کند، اما هنوز نه معیارهای مشخص این ارزیابی را اعلام کرده و نه توضیح داده است که چنین سامانه‌ای چگونه عمل خواهد کرد. ترامپ نیز در ۱۴ سپتامبر با انتشار پیامی در شبکه اجتماعی تروث سوشال، درخواست‌ها برای قانون‌گذاری در حوزه هوش مصنوعی را رد کرد و نوشت: «این ادعا که هوش مصنوعی در حال نابود کردن جهان است، یک فریب است.»
دو یونگ کواک | [email protected]