بن افلک؛ از نابغه ریاضی در «ویل هانتینگ نابغه» تا بنیان‌گذار یک شرکت هوش مصنوعی که آن را به نتفلیکس فروخت
بن افلک بیشتر به‌عنوان جوانی اهل بوستون شناخته می‌شود که در فیلم «ویل هانتینگ نابغه» با دوست نابغه‌اش وقت می‌گذراند و بعدها نیز در نقش بتمن ظاهر شد.
اما هفته گذشته، افلک در برنامه مصاحبه‌ای «یک سؤال دیگر» (One More Question) از مجله GQ، تصویری متفاوت از خود نشان داد. او با جزئیات درباره تانسورها، شبکه‌های عصبی کانولوشنی و تشخیص لبه‌ها صحبت کرد و گفت که می‌تواند اسکریپت‌های پایتون بنویسد.
بخش‌هایی از این مصاحبه به‌سرعت در شبکه اجتماعی ایکس بازنشر شد و برخی کاربران با شوخی گفتند کسی که در «ویل هانتینگ نابغه» مسائل ریاضی را حل می‌کرد، باید خود افلک می‌بود.
افلک برای این مصاحبه به‌طور موقت چند اصطلاح پرکاربرد در حوزه هوش مصنوعی را یاد نگرفته بود؛ او از مدت‌ها پیش در این حوزه فعالیت می‌کرد. وی در سال ۲۰۲۲، بی‌سروصدا شرکت InterPositive را با هدف توسعه فناوری‌های هوش مصنوعی برای پس‌تولید فیلم تأسیس کرد.
نتفلیکس در مارس ۲۰۲۶ از خرید این شرکت خبر داد. این پلتفرم در ژوئیه، در سندی که به کمیسیون بورس و اوراق بهادار آمریکا (SEC) ارائه کرد، اعلام کرد که بهای خرید حدود ۵۸۷ میلیون دلار نقد بوده است.
حدود ۳۰۰ اثر نتفلیکس از هوش مصنوعی مولد استفاده کرده‌اند
نتفلیکس پس از خرید InterPositive، تمام اعضای تیم این شرکت را به مجموعه خود اضافه کرد و افلک نیز به‌عنوان مشاور ارشد به همکاری ادامه داد.
دلیل این خرید چندان پیچیده نیست. نتفلیکس در تازه‌ترین گزارش مالی خود اعلام کرده است که در تولید حدود ۳۰۰ اثر این شرکت، به‌نوعی از ابزارهای هوش مصنوعی مولد استفاده شده است.
نتفلیکس به‌عنوان شرکتی که محتوا را در اولویت قرار می‌دهد، به‌خوبی می‌داند بازیگران و فیلم‌نامه‌نویسان تا چه اندازه نسبت به استفاده از هوش مصنوعی حساس‌اند.
الیزابت استون، مدیر ارشد محصول و فناوری نتفلیکس، هنگام اعلام خبر خرید InterPositive گفت نوآوری فناورانه «باید به قصه‌گویان توانایی بیشتری بدهد، نه اینکه جای آن‌ها را بگیرد».
InterPositive دقیقاً با این رویکرد سازگار است. این شرکت وعده نمی‌دهد که بتوان با فشردن یک دکمه فیلمی کامل تولید کرد؛ در عوض، مجموعه‌ای از ابزارهای قابل‌کنترل برای پس‌تولید در اختیار گروه فیلم‌سازی می‌گذارد تا اعضای گروه بتوانند مدل‌های خود را با استفاده از مواد تصویری خودشان آموزش دهند.
به بیان دیگر، نتفلیکس با پرداخت ۵۸۷ میلیون دلار، یک تیم فنی، مجموعه‌ای از ابزارهای مبتنی بر هوش مصنوعی برای فرایند تولید و پس‌تولید، و همچنین تأیید و اعتبار حرفه‌ای یک فیلم‌ساز باسابقه را به دست آورده است.
با یک تماس تلفنی می‌توان به OpenAI سر زد
افلک از دوران کودکی با رایانه‌ها سروکله می‌زد. زمانی که صنعت سینما از فیلم نگاتیو به فناوری دیجیتال روی آورد، او نیز به این فکر افتاد که این تحول چگونه فرایند پس‌تولید را تغییر خواهد داد. صنعت جلوه‌های بصری هم سال‌هاست از یادگیری ماشین استفاده می‌کند.
او در مصاحبه گفت یکی از دوستانش در حوزه جلوه‌های بصری روزی به او گفته بود که گوگل و OpenAI برای تولید ویدئو از ترنسفورمرها استفاده می‌کنند؛ موضوعی که به نظرش بسیار جالب می‌آمد.
افلک تصمیم گرفت از نزدیک این فناوری را ببیند و با استفاده از موقعیت خود به‌عنوان ستاره هالیوود، تشریفات معمول را کنار گذاشت. مستقیماً تماس گرفت و گفت: «سلام، من بن افلک هستم. می‌توانم بیایم و ببینم روی چه چیزی کار می‌کنید؟»
طرف مقابل هم واقعاً با این درخواست موافقت کرد. افلک می‌گوید وقتی برای نخستین بار نمونه‌های نمایشی تولید ویدئو را دید، «نزدیک بود سکته کنم».
اما پس از بازگشت و بررسی دقیق‌تر مدل‌ها به همراه مهندسان، از جمله بررسی داده‌هایی که مدل‌ها با آن‌ها آموزش دیده بودند و میزان کنترل‌پذیری تصاویر تولیدشده، ارزیابی‌اش تغییر کرد. به گفته او، این مدل‌های تولید ویدئو هنوز از نظر حفظ پیوستگی و امکان کنترل دقیق، به سطح موردنیاز تولید فیلم نرسیده‌اند.
بدون شناخت هوش مصنوعی، نمی‌توان در پشت صحنه فیلم‌سازی موفق بود
در آن زمان، بسیاری از مدل‌های تولید ویدئو با استفاده از فیلم‌های عمومی موجود در اینترنت آموزش دیده بودند؛ فیلم‌هایی که بخش زیادی از آن‌ها را همکاران خود افلک ساخته بودند. او نگران بود که استفاده از چنین مدل‌هایی به‌عنوان ابزار فیلم‌سازی، در بلندمدت به کسب‌وکاری پایدار تبدیل نشود.
در ادامه، تصمیم گرفت خودش سرمایه جذب کند، تجهیزات تصویربرداری زیادی فراهم آورد و حدود هشت ماه در یک استودیوی کنترل‌شده فیلم‌برداری کند تا مجموعه‌ای از داده‌های آموزشی ویژه پس‌تولید سینمایی بسازد.
InterPositive چگونه کار می‌کند؟ این شرکت ابتدا از یک مدل ویدئویی متن‌باز موجود به‌عنوان پایه استفاده می‌کند. سپس بخشی از وزن‌های مدل را از حالت ثابت خارج می‌کند و آموزش آن را با مجموعه داده‌های تصویری تهیه‌شده در سطح حرفه‌ای فیلم‌سازی ادامه می‌دهد.
به زبان ساده، وزن‌های یک مدل را می‌توان مجموعه تجربه‌هایی دانست که مدل در جریان آموزش یاد گرفته و آن‌ها را به شکل اعداد ذخیره کرده است. معمولاً پس از آموزش مدل، این اعداد ثابت نگه داشته می‌شوند. اما اگر بخشی از وزن‌ها از حالت ثابت خارج شود و آموزش ادامه پیدا کند، مدل ضمن حفظ توانایی‌های قبلی خود، مهارت‌های ویژه فیلم‌سازی را نیز می‌آموزد؛ از جمله نحوه مواجهه با مشکلات رایج در صحنه فیلم‌برداری، مانند اعوجاج لنز و تغییرات نور.
پس از آنکه گروه فیلم‌سازی ابزارها را دریافت کرد، می‌تواند از تصاویر خامی که هر روز در جریان فیلم‌برداری ثبت می‌کند ــ و در اصطلاح صنعت سینما «دیلیز» (dailies) نامیده می‌شوند ــ برای آموزش بیشتر مدل استفاده کند. این کار امکان انجام وظایف پس‌تولید، مانند تکمیل نماهای ازدست‌رفته، تغییر پس‌زمینه و تنظیم مجدد نورپردازی را فراهم می‌کند. مالکیت این تصاویر و نتایج حاصل از آموزش نیز در اختیار خود گروه فیلم‌سازی باقی می‌ماند.
افلک در بیانیه رسمی نتفلیکس درباره خرید این شرکت گفت که امیدوار است «ابزارهایی بسازد که هنرمندان بتوانند از آن‌ها استفاده کنند، آن‌ها را تحت کنترل داشته باشند و از مزایایشان بهره‌مند شوند».
فیلم جدید او با عنوان «حیوانات» (Animals) نیز در مرحله پس‌تولید از این مجموعه ابزارها استفاده کرده است.
نتفلیکس درباره موضوعی که بازیگران حرفه‌ای و فیلم‌نامه‌نویسان به‌ویژه نسبت به آن حساس‌اند، اعلام کرده است که مدل InterPositive بر تکنیک‌های فیلم‌سازی تمرکز دارد و شامل اجرای بازیگران نمی‌شود.
نگران اسکای‌نت نیست، اما به استفاده کودکان از هوش مصنوعی اهمیت می‌دهد
پیش از آنکه توجه گسترده اخیر به اظهارنظرهای او درباره هوش مصنوعی جلب شود، افلک در موقعیت‌های عمومی مختلفی درباره این فناوری صحبت کرده بود و مواضعش عموماً ثبات داشته‌اند.
او در نشست سرمایه‌گذاران شبکه CNBC در نوامبر ۲۰۲۴ گفت: «هوش مصنوعی بیشتر شبیه صنعتگری است که تکنیک‌های موجود را تقلید می‌کند. مدل‌های بزرگ زبانی و ویدئویی نمی‌توانند چیزهایی واقعاً بدیع تولید کنند و اینکه چه زمانی باید کار روی یک اثر را متوقف کرد، به ذوق و سلیقه بستگی دارد؛ چیزی که آموزش دادنش به ماشین‌ها دشوار است.»
او امسال در پادکست جو روگن، در گفت‌وگویی مشترک با مت دیمون، نیز گفت: «احتمال اینکه هوش مصنوعی بتواند چیزی معنادار بنویسد، بسیار کم است. همچنین بعید است بتواند از هیچ، فیلمی کامل بسازد.»
افلک در همین مصاحبه با GQ گفت: «من نگران اسکای‌نت نیستم.» اسکای‌نت نام یک سامانه پیشرفته دفاعی مبتنی بر هوش مصنوعی در مجموعه فیلم‌های علمی‌تخیلی آمریکایی «نابودگر» (Terminator) است.
در مقابل، نگرانی او متوجه مسائل مشخص‌تری است؛ برای مثال، اینکه کودکان در محیط مدرسه چگونه از هوش مصنوعی استفاده می‌کنند.
در فیلم «ویل هانتینگ نابغه»، ویل، با بازی مت دیمون، شخصیتی است که مسائل ریاضی را حل می‌کند و افلک نقش دوست او را بازی می‌کند که در کارگاه‌های ساختمانی کار می‌کند. حالا، نزدیک به ۳۰ سال بعد، همین دوست در یک مصاحبه درباره تانسورها صحبت کرده و در ضمن، شرکت هوش مصنوعی خود را به بهایی نزدیک به ۶۰۰ میلیون دلار فروخته است.
منابع
- تک‌کرانچ: بن افلک به هوش مصنوعی علاقه‌مند است و اینترنت را شگفت‌زده کرده است
- سایمون ویلیسون
- تک‌کرانچ: نتفلیکس ۵۸۷ میلیون دلار برای استارتاپ فیلم‌سازی هوش مصنوعی بن افلک پرداخت کرد
- برو بایبل: دانش چشمگیر بن افلک درباره هوش مصنوعی در ویدئویی پربازدید
- مزها: بن افلک، هوش مصنوعی و پایتون
- لتس دیتا ساینس: توضیحات بن افلک درباره آموزش هوش مصنوعی برای فیلم‌سازی
- بریفیا: توضیحات بن افلک درباره هوش مصنوعی و ابهام‌های قیمت فروش استارتاپش
- نتفلیکس جانکی: بن افلک می‌گوید قرارداد ۵۸۷ میلیون دلاری هوش مصنوعی با نتفلیکس فراتر از پول است
این مقاله از حساب رسمی وی‌چت «گوکر» (Guokr42)، به قلم بن یی، با اجازه انتشار از سوی 36Kr بازنشر شده است. حساب رسمی گوکر در وی‌چت.