«در سال ۲۰۲۷ یک نمایش جذاب خواهیم داشت»؛ سم آلتمن از ربات انسان‌نمای OpenAI و چالش‌های ساخت آن می‌گوید
با شدت گرفتن رقابت در حوزه هوش مصنوعی و تلاش شرکت‌ها و دولت‌ها برای دستیابی به برتری در این عرصه، گزارش‌ها حاکی از آن است که OpenAI قصد دارد فعالیت خود را فراتر از مدل‌های هوش مصنوعی و سخت‌افزارهای مصرفی گسترش دهد. سم آلتمن، مدیرعامل این شرکت، اعلام کرده است که OpenAI برنامه ساخت یک ربات انسان‌نما را در دستور کار دارد.
به گزارش Engadget، آلتمن توضیح داده است که طراحی ربات با ساختار بدن انسان منطقی به نظر می‌رسد، زیرا «جهان تا حد زیادی بر اساس نیازهای انسان طراحی شده است». وسایل روزمره مانند درها، صفحه‌کلیدها و ابزارها برای استفاده انسان ساخته شده‌اند؛ بنابراین، انتخاب ساختاری مشابه بدن انسان می‌تواند به ربات‌ها کمک کند تا در چنین محیط‌هایی بهتر حرکت کنند و وظایف خود را انجام دهند. او در این باره گفته است: «به نظر می‌رسد تطبیق با همین شکل و ساختار انتخاب مناسبی باشد.»
آلتمن در پاسخ به این پرسش که آیا OpenAI واقعاً رباتی انسان‌نما خواهد ساخت، صریحاً گفته است: «این کار را خواهیم کرد.» با این حال، اولویت او توسعه هوش لازم برای به‌کارگیری ربات است، نه طراحی ظاهری آن. به گفته آلتمن، پرداختن به ظاهر ربات انسان‌نما «در مقایسه با حل مسئله اصلی، یعنی ساخت مغزی که ربات را به کار بیندازد، اهمیت کمتری دارد». به بیان دیگر، صرفاً مجهز کردن یک ماشین به دست و پا کافی نیست؛ ربات باید بداند چگونه از آن‌ها استفاده کند و چه کاری انجام دهد.
آلتمن هنوز زمان عرضه تجاری این ربات را مشخص نکرده است، اما در گفت‌وگو با مجله Fortune گفته است: «فکر می‌کنم در سال ۲۰۲۷ یک نمایش جذاب خواهیم داشت... اما به نظرم چند سال بیشتر طول می‌کشد تا ربات‌ها در خیابان‌ها راه بروند.» شرکت سازنده ChatGPT هنوز اعلام نکرده است که این نمایش شامل چه قابلیت‌هایی خواهد بود، ربات انسان‌نمای آن چه ظاهری خواهد داشت یا افراد خارج از شرکت از چه زمانی می‌توانند به آن دسترسی پیدا کنند.
چالش ساخت ربات انسان‌نمای کارآمد؛ OpenAI چگونه با آن روبه‌رو می‌شود؟
برای آنکه یک ربات انسان‌نما بتواند کارهای روزمره را انجام دهد، باید اطلاعات دریافتی از دوربین‌ها و حسگرها را پردازش کند، دستورها را بفهمد، اقدامات لازم را برنامه‌ریزی کند و حرکات اعضای بدنش را هماهنگ سازد. همچنین باید بتواند در صورت تغییر شرایط، رفتار خود را با وضعیت جدید تطبیق دهد. برای مثال، برداشتن یک ماگ مستلزم آن است که ربات ابتدا شیء را تشخیص دهد، محل دسته آن را پیدا کند و نیروی کافی برای بلند کردنش وارد کند؛ بدون آنکه ماگ از دستش بیفتد یا محتویات آن بریزد.
OpenAI برای غلبه بر این چالش‌ها در حال جذب متخصصان است. فرصت‌های شغلی این شرکت در حوزه رباتیک، زمینه‌هایی مانند کنترل حرکت، تخمین موقعیت و جابه‌جایی ربات، کنترل عملگرها و هماهنگ‌سازی رفتار کل بدن را در بر می‌گیرد. برخی موقعیت‌های دیگر نیز بر توسعه زیرساخت‌های یادگیری ماشین متمرکزند که برای آموزش سامانه‌های هوش مصنوعی به‌منظور انجام وظایف فیزیکی ضروری هستند.
پژوهش‌های پیشین این شرکت نیز بخشی از پیشینه این تلاش را روشن می‌کنند. OpenAI در پروژه Dactyl ابتدا یک دست رباتیک را به‌طور کامل در محیط شبیه‌سازی آموزش داد و سپس از آن برای دست‌کاری اشیای واقعی استفاده کرد. این شرکت بعدها با همین رویکرد، حل مکعب روبیک را نیز به ربات آموزش داد. این آزمایش‌ها یکی از چالش‌های پایدار حوزه رباتیک را برجسته کردند: انتقال مهارت‌های آموخته‌شده در محیط شبیه‌سازی به عملکردی قابل‌اعتماد در دنیای فیزیکی.
برنامه‌های سخت‌افزاری OpenAI هنوز در حال شکل‌گیری است
در این گزارش آمده است که تأکید آلتمن بر هوش ربات به معنای نادیده گرفتن طراحی فیزیکی آن از سوی OpenAI نیست. آگهی‌های استخدام این شرکت در حوزه رباتیک نشان می‌دهند که OpenAI روی توسعه عملگرهای الکترومکانیکی اختصاصی کار می‌کند؛ قطعاتی که موتور، سامانه‌های انتقال نیرو، حسگرها و تجهیزات مدیریت حرارت را در خود جای می‌دهند. برخی فرصت‌های شغلی دیگر نیز بر تولید و زنجیره تأمین تمرکز دارند. این موضوع نشان می‌دهد که شرکت خود را برای نیازهای تولید سخت‌افزار در مقیاس گسترده نیز آماده می‌کند.
چالش اصلی OpenAI این است که هوش مصنوعی و سخت‌افزار را در قالب رباتی واحد به هم پیوند دهد که بتواند کارهای روزمره را به‌طور قابل‌اعتماد انجام دهد؛ هدفی که تحقق تجاری آن هنوز به زمان نیاز دارد.