اوپن‌ای‌آی در حال ساخت ربات‌های انسان‌نماست؛ آلتمن از رونمایی نمونه اولیه در سال ۲۰۲۷ خبر می‌دهد
سم آلتمن تأیید کرد اوپن‌ای‌آی در حال ساخت ربات‌های انسان‌نماست و قصد دارد در سال ۲۰۲۷ نمونه‌ای چشمگیر از آن‌ها را به نمایش بگذارد؛ این شرکت برای توسعه ربات‌هایی با کاربرد در کارخانه‌ها و مراکز داده به دنبال جذب متخصصان سخت‌افزار است، اما هنوز طرح ربات‌ها یا زمان عرضه تجاری آن‌ها را اعلام نکرده است.
اوپن‌ای‌آی در حال آماده‌سازی برای گسترش فعالیت‌های هوش مصنوعی از صفحه‌نمایش رایانه‌ها به دنیای فیزیکی است. سم آلتمن، مدیرعامل این شرکت، تأیید کرده که اوپن‌ای‌آی مشغول توسعه ربات‌های انسان‌نمای اختصاصی خود است و می‌خواهد نخستین نمونه اولیه آن‌ها را حداکثر تا سال ۲۰۲۷ به نمایش بگذارد.
انتظار می‌رود نخستین ربات‌ها برای کارهای صنعتی، از جمله فعالیت در کارخانه‌ها و مراکز داده، به کار گرفته شوند. بااین‌حال، هدف بلندمدت شرکت بسیار گسترده‌تر است: ساخت ربات‌هایی که بتوانند در انجام کارهای روزمره خانه به انسان‌ها کمک کنند.
آلتمن در گفت‌وگویی با الکس هیث، روزنامه‌نگار حوزه فناوری، در پادکست Sources برنامه‌های رباتیک شرکت را تأیید کرد. او همچنین در مصاحبه‌ای جداگانه با مجله Fortune درباره زمان‌بندی این پروژه توضیح داد.
آلتمن گفت: «فکر می‌کنم در سال ۲۰۲۷ یک نمایش چشمگیر خواهیم داشت. فکر نمی‌کنم تا چند سال بعد از آن شاهد ربات‌هایی باشیم که در خیابان‌ها راه می‌روند، اما چیزی خواهیم داشت که چشمگیر است.»
این اعلام خبر، گام دیگری در تلاش اوپن‌ای‌آی برای گسترش فعالیت‌هایش فراتر از مدل‌های هوش مصنوعی و خدمات دیجیتالی است؛ محصولاتی که این شرکت را به یکی از شناخته‌شده‌ترین شرکت‌های فناوری جهان تبدیل کرده‌اند. بااین‌حال، چالش این بار بسیار فراتر از توسعه نرم‌افزار است. ساخت ربات‌های انسان‌نما به تخصص در حوزه سخت‌افزار، مهندسی مکانیک و تولید صنعتی نیز نیاز دارد.
یکی از بزرگ‌ترین موانع توسعه ربات‌ها، ساخت هوشی است که بتواند آن‌ها را کنترل کند. برخلاف یک چت‌بات که پرسشی دریافت می‌کند و پاسخی می‌دهد، رباتی که در دنیای واقعی فعالیت می‌کند باید بتواند در محیطی حرکت کند که ممکن است هر لحظه تغییر کند.
چنین رباتی باید اشیا را تشخیص دهد، موقعیت آن‌ها را مشخص کند، در لحظه تصمیم بگیرد و تصمیم‌هایش را به حرکت‌های دقیق تبدیل کند؛ آن هم بدون اینکه به اطرافیان خود آسیبی برساند.
انتخاب ساخت ربات‌هایی با ظاهری شبیه انسان نیز حساب‌شده است. بیشتر محیط‌هایی که انسان‌ها در آن‌ها زندگی و کار می‌کنند، متناسب با بدن انسان طراحی شده‌اند؛ از راه‌پله‌ها و درگاه‌ها گرفته تا راهروها و ابزارهای روزمره. از نظر تئوری، رباتی با ساختار فیزیکی مشابه انسان می‌تواند در این فضاها فعالیت کند، بی‌آنکه به تغییرات گسترده در محیط نیاز باشد.
بر اساس گزارش‌ها، اوپن‌ای‌آی در مرحله نخست قصد دارد ربات‌هایش را در کارهای مربوط به ساخت و نگهداری تأسیسات و بهره‌برداری از مراکز داده به کار بگیرد. این شرکت در نهایت امیدوار است ماشین‌هایی چندمنظوره بسازد که بتوانند خارج از محیط‌های صنعتی نیز طیف گسترده‌تری از وظایف را انجام دهند.
اوپن‌ای‌آی هنوز مشخص نکرده است که ربات‌هایش چه ظاهری خواهند داشت، دقیقاً چه قابلیت‌هایی خواهند داشت یا تولید تجاری آن‌ها چه زمانی آغاز می‌شود. هدف‌گذاری سال ۲۰۲۷ به نمایش نمونه اولیه مربوط است، نه عرضه محصولی که مصرف‌کنندگان بتوانند آن را خریداری کنند.
این نخستین تجربه اوپن‌ای‌آی در حوزه رباتیک نیست. این شرکت پیش‌تر گروهی تحقیقاتی در زمینه رباتیک داشت، اما فعالیت آن را متوقف کرد. اوپن‌ای‌آی در سال‌های اخیر کار در این حوزه را از سر گرفته و به نظر می‌رسد این بار اهداف بلندپروازانه‌تری را دنبال می‌کند.
تک‌کرانچ در ژانویه ۲۰۲۵ گزارش داد که اوپن‌ای‌آی قصد دارد ربات‌های اختصاصی خود را توسعه دهد؛ از جمله حسگرها و قطعات سخت‌افزاری ویژه این ماشین‌ها. آگهی‌های استخدامی منتشرشده از سوی شرکت نیز حاکی از آن بود که اوپن‌ای‌آی به دنبال ساخت ربات‌هایی است که بتوانند خود را با تغییر وظایف و محیط‌های کاری سازگار کنند، نه اینکه صرفاً یک حرکت از پیش تعیین‌شده را بارها تکرار کنند.
در حال حاضر، وب‌سایت فرصت‌های شغلی اوپن‌ای‌آی موقعیت‌هایی را در زمینه مهندسی مکانیک، سامانه‌های کنترل، الکترونیک و ایمنی فهرست کرده است. این شرکت به دنبال جذب متخصصانی است که بتوانند موتور و عملگر طراحی کنند؛ قطعاتی که فرمان‌های رایانه‌ای را به حرکت فیزیکی تبدیل می‌کنند.
این تلاش‌ها برای جذب نیرو نشان می‌دهد که اوپن‌ای‌آی نمی‌خواهد صرفاً به توسعه مدل‌های هوش مصنوعی مورد استفاده در ربات‌ها بسنده کند، بلکه در حال سرمایه‌گذاری روی سامانه‌های فیزیکی موردنیاز برای ساخت آن‌ها نیز هست.
از نظر تئوری، این رویکرد به شرکت امکان می‌دهد سخت‌افزار و نرم‌افزار را هم‌زمان توسعه دهد و هر یک را متناسب با دیگری طراحی کند؛ به‌جای آنکه کاملاً به ربات‌های ساخته‌شده توسط شرکت‌های دیگر متکی باشد.
اوپن‌ای‌آی پیشینه قابل‌توجهی نیز در این زمینه دارد. این شرکت در سال ۲۰۱۸ سامانه‌ای به نام Dactyl معرفی کرد؛ یک سامانه هوش مصنوعی که برای کنترل دست رباتیک آموزش دیده بود و می‌توانست حرکت‌های ظریفی، از جمله گرفتن و چرخاندن اشیا، انجام دهد.
یک سال بعد، این شرکت دستاورد چشمگیرتری را به نمایش گذاشت: دستی رباتیک که می‌توانست مکعب روبیک را حل کند.
بخش مهمی از این پیشرفت به روش آموزش مربوط می‌شد. پژوهشگران به‌جای آنکه ربات را با انجام تعداد بی‌شماری آزمایش فیزیکی آموزش دهند، ابتدا سامانه هوش مصنوعی را در شبیه‌سازی‌های رایانه‌ای تمرین دادند و سپس مهارت‌های آموخته‌شده را به یک دست رباتیک واقعی منتقل کردند.
این آزمایش نشان داد که هوش مصنوعی می‌تواند مهارت‌های حرکتی پیچیده‌ای را بدون تجربه فیزیکی تک‌تک موقعیت‌های ممکن یاد بگیرد. بااین‌حال، فاصله میان دستی رباتیک که وظیفه‌ای مشخص را انجام می‌دهد و ربات انسان‌نمای مستقلی که در محیطی غیرقابل‌پیش‌بینی فعالیت می‌کند، همچنان بسیار زیاد است.
اوپن‌ای‌آی وارد بازاری می‌شود که هم سرمایه‌گذاری‌های هنگفتی را جذب کرده و هم رقابت شدیدی در آن جریان دارد. در سال‌های اخیر، ربات‌های انسان‌نما به یکی از موضوعات موردتوجه صنعت فناوری تبدیل شده‌اند؛ زیرا شرکت‌ها می‌کوشند پیشرفت‌های هوش مصنوعی را به ماشین‌هایی تبدیل کنند که قادر به انجام کارهای فیزیکی باشند.
تسلا، شرکت متعلق به ایلان ماسک، یکی از شناخته‌شده‌ترین رقبای این حوزه است که چندین سال روی ربات انسان‌نمای Optimus کار کرده است. تسلا در نظر دارد ابتدا از این ربات‌ها در کارخانه‌ها استفاده کند و سپس کاربرد آن‌ها را به محیط خانه گسترش دهد.
شرکت آمریکایی فیگِر (Figure) نیز یکی دیگر از بازیگران برجسته این بازار است. این شرکت در سپتامبر ۲۰۲۵ بیش از یک میلیارد دلار سرمایه جذب کرد و ارزش‌گذاری آن به ۳۹ میلیارد دلار رسید. هدف از این سرمایه‌گذاری، پشتیبانی از ادامه توسعه ربات‌های انسان‌نما بود.
نکته قابل‌توجه اینکه اوپن‌ای‌آی پیش‌تر نیز از طریق سرمایه‌گذاری و همکاری با شرکت‌هایی مانند فیگِر و وان‌ایکس (1X) در صنعت رباتیک حضور داشته است. با توسعه سامانه‌های اختصاصی خود، این شرکت ممکن است در نهایت با برخی از شرکت‌هایی رقابت کند که پیش‌تر با آن‌ها همکاری داشته است.
بااین‌حال، بزرگ‌ترین چالش صرفاً ساخت رباتی نیست که بتواند راه برود، اشیا را بردارد یا در یک نمایش چشمگیر ظاهر شود. برای تبدیل شدن به محصولی تجاری و کاربردی، ربات انسان‌نما باید بتواند وظایف را به‌طور مستقل انجام دهد، ساعت‌ها با اطمینان کار کند، به تغییرات پیش‌بینی‌نشده و نقص‌های فنی واکنش نشان دهد و مهم‌تر از همه، در کنار انسان‌ها به‌صورت ایمن فعالیت کند.
اوپن‌ای‌آی تاکنون هیچ ربات انسان‌نمای عملیاتی را به‌صورت عمومی به نمایش نگذاشته و تاریخی نیز برای عرضه تجاری آن اعلام نکرده است. اگر آلتمن طبق برنامه اعلام‌شده پیش برود، سال ۲۰۲۷ می‌تواند نخستین فرصت جدی برای مشاهده رویکرد این شرکت در انتقال هوش مصنوعی از دنیای دیجیتال به زندگی روزمره و محیط فیزیکی باشد.