شعر «چت‌جی‌پی‌تی عزیز» جایزه ۲۰ هزار دلاری مسابقه شعرخوانی استرالیا را تقسیم کرد
نویسنده: میسون ویتفیلد
دسته‌بندی: هوش مصنوعی و یادگیری ماشین
بلیک مکنزی، دانش‌آموز ۱۲ ساله پایه ششم از شهر نیوکاسل استرالیا، با شعری خطاب به محبوب‌ترین چت‌بات جهان برنده جایزه ملی شعرخوانی استرالیا شد. او روز یکشنبه ۲۵ اکتبر، در رقابت نهایی مسابقه شعرخوانی استرالیا در سال ۲۰۲۶ که در تالار اپرای سیدنی برگزار شد، با اجرای قطعه‌ای ۹۰ ثانیه‌ای به نام چت‌جی‌پی‌تی عزیز، جایزه بخش جوانان را از آن خود کرد. این اطلاعات در گزارش روزنامه گاردین از مرحله نهایی مسابقه آمده است.
این پیروزی سهمی از بسته جایزه‌ای به ارزش ۲۰ هزار دلار استرالیا را برای مکنزی به همراه داشت؛ جایزه‌ای که با بیوور، شاعر اهل آلیس اسپرینگز و برنده بخش بزرگسالان، تقسیم شد. این اتفاق همچنین به بحث دیرینه استرالیا درباره حضور هوش مصنوعی در مدارس، صدایی تازه و به‌یادماندنی بخشید. دانش‌آموزان از قبل در مرکز این بحث قرار داشته‌اند و پذیرش سریع این ابزارها در میان آنان، در بررسی ابزارهای هوش مصنوعی برای پژوهش دانش‌آموزی نیز بازتاب یافته است.
در این گزارش بررسی می‌کنیم که مکنزی چه شعری اجرا کرد، کدام جزئیات درباره این رویداد تأیید شده‌اند و کدام‌یک همچنان نامشخص‌اند، آمار پیمایش‌ها درباره استفاده نوجوانان از چت‌بات‌ها چه می‌گوید و مدارس، نهادهای نظارتی و شرکت‌های هوش مصنوعی احتمالاً چگونه به حکم یک دانش‌آموز ۱۲ ساله مبنی بر اینکه این فناوری «کاملاً غیرضروری» است، نگاه خواهند کرد. رسانه کنیایی استریم‌لاین فید نیز این خبر را منتشر کرده است؛ نشانه‌ای از اینکه شعر مکنزی از محدوده تالار اپرای سیدنی فراتر رفته است.
«چت‌جی‌پی‌تی عزیز»: مکنزی در ۹۰ ثانیه چه گفت؟
مسابقه شعرخوانی استرالیا رقابتی در سطح ملی است و مرحله نهایی سال ۲۰۲۶ آن در تالار اپرای سیدنی برگزار شد. مکنزی در بخش جوانان شرکت کرد و شعر چت‌جی‌پی‌تی عزیز را اجرا کرد؛ اثری که مستقیماً خطاب به این چت‌بات نوشته شده بود. اجرای او ۹۰ ثانیه طول کشید؛ زمانی کوتاه حتی با معیارهای شعرخوانی رقابتی، اما برای کسب پیروزی کافی بود.
ده داور که از میان تماشاگران انتخاب شده بودند، مکنزی را برنده بخش جوانان اعلام کردند. این جزئیات اهمیت دارد، زیرا داوری در مسابقات شعرخوانی عمداً بر مشارکت مردم تکیه دارد. در این رقابت‌ها، هیئتی از شاعران برجسته با معیارنامه‌ای رسمی به ارزیابی فنون ادبی نمی‌پردازد؛ شنوندگان عادی تصمیم می‌گیرند. در این شب، ده نفر به این نتیجه رسیدند که جدل یک دانش‌آموز پایه ششم با سامانه‌ای هوش مصنوعی، بهترین اجرای بخش جوانان بوده است.
یکی از دلایل اثرگذاری این شعر آن است که به موضوعی می‌پردازد که مخاطبان از قبل با آن سروکار دارند. مکنزی درباره تهدیدی دوردست یا سناریویی علمی‌تخیلی شعر نسرود. هدف او ابزاری بود که هم‌کلاسی‌هایش هر روز در مدرسه سراغش می‌روند و انتقادهایش نیز مشخص بود: دوستی‌ای که توخالی به نظر می‌رسد، خلاصه‌هایی که جای مطالعه را می‌گیرند و منابع فیزیکی‌ای که این فناوری مصرف می‌کند.
واقعیت‌های تأییدشده در یک نگاه
پیش از ورود به تحلیل، می‌توان اطلاعات تأییدشده درباره این رویداد را مرور کرد. جدول زیر فقط جزئیاتی را در بر می‌گیرد که گزارش‌های اصلی آن‌ها را تأیید کرده‌اند. مواردی که صرفاً در یک گزارش ثانویه آمده‌اند، در بخش‌های بعدی جداگانه بررسی می‌شوند.
| جزئیات | اطلاعات تأییدشده |
|---|---|
| برنده | بلیک مکنزی، ۱۲ ساله، دانش‌آموز پایه ششم از نیوکاسل در ایالت نیو ساوت ولز |
| مسابقه | مسابقه شعرخوانی استرالیا در سال ۲۰۲۶ |
| محل برگزاری | تالار اپرای سیدنی |
| تاریخ | یکشنبه، ۲۵ اکتبر ۲۰۲۶ |
| بخش برنده‌شده | جوانان |
| نام شعر | چت‌جی‌پی‌تی عزیز |
| مدت اجرا | ۹۰ ثانیه |
| شیوه داوری | ده داور انتخاب‌شده از میان تماشاگران |
| جایزه | بسته‌ای به ارزش ۲۰ هزار دلار استرالیا که با بیوور، برنده بخش بزرگسالان از آلیس اسپرینگز، تقسیم شد |
مبلغ ۲۰ هزار دلار استرالیا به ارزش کل بسته جایزه اشاره دارد، نه چکی که تمام مبلغ آن به یک نفر پرداخت شده باشد. گزارش‌ها مشخص نکرده‌اند که پول یا سایر مزایای این بسته چگونه میان برنده بخش جوانان و برنده بخش بزرگسالان تقسیم شده است؛ بنابراین نمی‌توان سهم هر یک را تعیین کرد.
شعر درباره دوستی و وابستگی چه می‌گوید؟
دو سطر از شعر که به مکنزی نسبت داده شده‌اند، مستقیماً نحوه اثرگذاری عاطفی همراهان هوش مصنوعی را هدف می‌گیرند. سطر نخست می‌گوید: «طوری طراحی شده‌ای که به تو معتادمان کنی و هرگز با ما مخالفت نکنی.» سطر دوم همین نگرانی را از زاویه‌ای دیگر بیان می‌کند: «دوستی‌ات پایان ندارد؛ پس چرا احساس می‌کنم هیچ دوستی ندارم؟»
هر دو سطر انتقادی جدی را در قالبی بیان می‌کنند که مخاطب می‌تواند در چند ثانیه آن را دریابد. سطر نخست این اتهام را مطرح می‌کند که محصول به‌گونه‌ای طراحی شده است که کاربران را درگیر نگه دارد و با آنان موافقت کند. سطر دوم به فاصله میان همیشه در دسترس بودن و برخورداری از ارتباطی واقعی اشاره دارد. بزرگسالانی که طراحی چت‌بات‌ها را مطالعه می‌کنند، در مقاله‌های سیاست‌گذاری نیز استدلال‌هایی مشابه مطرح می‌کنند؛ اما مکنزیِ ۱۲ ساله این نگرانی‌ها را در قالب قافیه بیان کرده است.
به همین دلیل است که این شعر صرفاً داستانی دلگرم‌کننده درباره پیروزی یک کودک نیست و ارزش خبری نیز دارد. استفاده از چت‌بات‌ها در نقش همراه عاطفی، یکی از حوزه‌هایی است که هوش مصنوعی مصرفی با سرعت زیادی در آن گسترش می‌یابد و نهادهای نظارتی استرالیا نیز توجه بیشتری به آن نشان داده‌اند. بحث درباره مدت نگهداری داده‌های کاربران توسط سرویس‌های هوش مصنوعی، وجه دیگری از همین رابطه است که مکنزی آن را زیر سؤال می‌برد.
اعتراض به استفاده از خلاصه‌ها به‌جای کتاب در کلاس درس
یکی از برجسته‌ترین نکات مطرح‌شده در گزارش‌های این رویداد به مطالعه مربوط می‌شود. مکنزی درباره هم‌کلاسی‌هایی گفت که متن تعیین‌شده برای مطالعه را کنار می‌گذارند: «به‌جای خواندن کتابی که در کلاس می‌خوانیم، از چت‌جی‌پی‌تی می‌خواهند هر فصل را خلاصه کند؛ درحالی‌که تا خلاصه را بخوانید، می‌توانستید خود فصل را خوانده باشید.»
معلمان این الگو را به‌خوبی می‌شناسند. خلاصه‌خوانی راهی برای صرفه‌جویی در وقت به نظر می‌رسد، اما محاسبه‌ای که مکنزی مطرح می‌کند درباره فصل‌های کوتاه کتاب درست است: زمان چندانی صرفه‌جویی نمی‌شود و در عوض، خود تجربه خواندن از دست می‌رود. کنار گذاشتن متن اصلی همچنین به معنای از دست دادن تمرین دنبال کردن یک استدلال طولانی یا به خاطر سپردن روایت در ذهن است؛ مهارتی که درس‌های زبان و ادبیات در پی تقویت آن هستند.
این انتقاد با نگرانی رایج درباره تقلب تفاوت دارد. بیشتر بحث‌های مدارس درباره سیاست‌های هوش مصنوعی بر سرقت ادبی و اعتبار ارزیابی‌های درسی متمرکز است، اما حرف مکنزی به شکل‌گیری عادت‌ها مربوط می‌شود. حتی زمانی که دانش‌آموز از نظر مقررات کار نادرستی انجام نمی‌دهد، ابزار می‌تواند به‌آرامی جای تلاشی را بگیرد که یادگیری به آن وابسته است. وزارتخانه‌ها و نهادهای آموزشی باید بیش از آنچه تاکنون دیده‌ایم به این تغییر زاویه توجه کنند.
بحث مصرف آب و برق
شعر مکنزی به آثار فیزیکی هوش مصنوعی نیز می‌پردازد. در گزارش‌ها، این عبارت‌ها از او نقل شده‌اند: «این کار چنین اتلاف آبی است» و «آب بیشتری هدر خواهد رفت». او درباره برق و قدرت نیز می‌گوید: «هرچه بیشتر از آن استفاده کنیم، قدرت بیشتری به آن می‌دهیم.» واژه «قدرت» در این سطر دو معنا را هم‌زمان منتقل می‌کند؛ همان ویژگی‌ای که در شعرخوانی رقابتی امتیاز به شمار می‌رود.
نگرانی زیربنایی واقعی است، اما گزارش‌های موجود رقم تأییدشده‌ای درباره میزان آب مصرفی برای هر درخواست چت‌جی‌پی‌تی ارائه نمی‌کنند؛ بنابراین نمی‌توان عدد مشخصی اعلام کرد. آنچه می‌توان تأیید کرد، سازوکار کلی مصرف منابع است. مراکز داده برای پردازش اطلاعات و خنک‌سازی تجهیزات به برق نیاز دارند و آب نیز ممکن است مستقیماً برای خنک‌سازی یا به‌طور غیرمستقیم در تولید برق مصرف شود. زیرساخت استرالیا هم‌اکنون با محدودیت‌هایی روبه‌رو است. گزارش مربوط به اینکه فقط ۲۳ درصد از ۴۰ مرکز داده استرالیا برق در اختیار دارند، نشان می‌دهد که تأمین انرژی از همین حالا نیز با فشار مواجه است.
سیاست‌مداران نیز به این موضوع توجه کرده‌اند. دیوید پوکاک، سناتور استرالیایی، پیشنهاد وضع عوارض بر مراکز داده را مطرح کرده است. این پیشنهاد که شامل نرخ پنج‌درصدی و هدف درآمدی ۵۰۰ میلیون دلاری تا سال ۲۰۳۰ می‌شود، هزینه مصرف منابع در صنعت هوش مصنوعی را موضوعی می‌داند که خود این صنعت باید در قبال آن مسئولیت مالی بپذیرد. اینکه یک دانش‌آموز پایه ششم نیز از زاویه مصرف‌کننده به همین نگرانی رسیده است، نشان می‌دهد این مسئله از محافل تخصصی فراتر رفته و به فضای مدرسه راه یافته است.
چند دانش‌آموز واقعاً از چت‌جی‌پی‌تی استفاده می‌کنند؟
مشاهده مکنزی درباره هم‌کلاسی‌هایش مبتنی بر تجربه شخصی است؛ بنابراین بهتر است آن را در کنار داده‌های پیمایشی بررسی کنیم. در پژوهش خود نتوانستیم آمار فعلی و تأییدشده‌ای درباره استفاده دانش‌آموزان استرالیایی از چت‌جی‌پی‌تی پیدا کنیم. به همین دلیل، ارقام زیر از پیمایش‌های ایالات متحده گرفته شده‌اند. این داده‌ها روند و ابعاد کلی استفاده را نشان می‌دهند، نه تعداد کاربران در استرالیا.
پیمایش‌های آمریکا چه می‌گویند؟
مرکز پژوهشی پیو در ژانویه ۲۰۲۵ گزارش داد که ۲۶ درصد نوجوانان آمریکایی در سال ۲۰۲۵ برای انجام تکالیف مدرسه از چت‌جی‌پی‌تی استفاده کرده‌اند؛ این رقم در سال ۲۰۲۳، ۱۳ درصد بود. بنابراین، سهم استفاده از این ابزار برای تکالیف درسی تقریباً طی دو سال دو برابر شده است. گزارش سال پیش از آنِ مؤسسه کامن سنس مدیا نیز الگوی گسترده‌تری را نشان می‌دهد.
بر اساس گزارش سال ۲۰۲۴ کامن سنس مدیا، ۷۰ درصد افراد ۱۳ تا ۱۸ ساله در سال ۲۰۲۴ دست‌کم از یک نوع ابزار هوش مصنوعی مولد استفاده کرده بودند. همین گزارش نشان داد که ۵۱ درصد از جوانان این گروه سنی از چت‌بات‌ها یا ابزارهای تولید متن، مانند چت‌جی‌پی‌تی، گوگل جمینای یا مای ای‌آی اسنپ، استفاده کرده بودند.
| منبع | سال | یافته | گروه مورد بررسی |
|---|---|---|---|
| مرکز پژوهشی پیو | ۲۰۲۳ | ۱۳ درصد برای تکالیف مدرسه از چت‌جی‌پی‌تی استفاده کردند | نوجوانان آمریکایی |
| مرکز پژوهشی پیو | ۲۰۲۵ | ۲۶ درصد برای تکالیف مدرسه از چت‌جی‌پی‌تی استفاده کردند | نوجوانان آمریکایی |
| کامن سنس مدیا | ۲۰۲۴ | ۷۰ درصد دست‌کم از یک ابزار هوش مصنوعی مولد استفاده کردند | افراد ۱۳ تا ۱۸ ساله در آمریکا |
| کامن سنس مدیا | ۲۰۲۴ | ۵۱ درصد از چت‌بات‌ها یا ابزارهای تولید متن استفاده کردند | افراد ۱۳ تا ۱۸ ساله در آمریکا |
چرا تفاوت میان ۲۶ و ۷۰ درصد اهمیت دارد؟
این دو پیمایش موضوع یکسانی را اندازه‌گیری نمی‌کنند. پیو مشخصاً درباره استفاده از چت‌جی‌پی‌تی برای تکالیف مدرسه سؤال می‌کند، اما کامن سنس مدیا استفاده از هر نوع ابزار هوش مصنوعی مولد را برای هر منظوری بررسی می‌کند. کنار هم قرار دادن این داده‌ها نشان می‌دهد استفاده عمومی و غیررسمی از این ابزارها بسیار گسترده‌تر از استفاده مشخص برای تکالیف درسی است. این تصویر با آنچه در شعر مکنزی می‌بینیم همخوانی دارد: ابزاری که هم نقش همراه را بازی می‌کند و هم راهی برای میان‌بر زدن است. البته هیچ‌یک از این دو پیمایش دانش‌آموزان ۱۲ ساله نیوکاسل را بررسی نکرده است؛ بنابراین مدارس استرالیا باید این آمار را صرفاً راهنمایی تقریبی بدانند.
چه نهادی در مدارس استرالیا قوانین استفاده از هوش مصنوعی را تعیین می‌کند؟
مدارس استرالیا بدون هیچ‌گونه راهنمایی فعالیت نمی‌کنند. نهادهای آموزشی در سطح ملی و ایالتی دستورالعمل‌هایی برای استفاده ایمن، مسئولانه و مؤثر از هوش مصنوعی تدوین کرده‌اند. سند محوری در این زمینه، چارچوب استرالیا برای هوش مصنوعی مولد در مدارس است که از طریق وزارت آموزش فدرال منتشر شده است. این چارچوب مدیران مدارس، معلمان، کارکنان، والدین، دانش‌آموزان و سیاست‌گذاران را مخاطب قرار می‌دهد؛ یعنی دانش‌آموزان نه‌فقط موضوع این سیاست‌ها، بلکه از مخاطبان اصلی آن‌ها هستند.
وزیران آموزش در ژوئن ۲۰۲۵ با بازنگری این چارچوب موافقت کردند؛ اقدامی که پس از فعالیت کارگروه ملی هوش مصنوعی در مدارس انجام شد. همچنین، در ماه جاری میلادی مقاله‌ای درباره سیاست‌گذاری هوش مصنوعی در مدارس در وب‌سایت سازمان پژوهش آموزشی استرالیا، به نشانی edresearch.edu.au، منتشر شده است. این اتفاق نشان می‌دهد بحث سیاست‌گذاری در آستانه سال ۲۰۲۷ همچنان ادامه دارد.
مقایسه سیاست‌های فدرال و ایالتی
| سطح یا نهاد | وظیفه | وضعیت ثبت‌شده |
|---|---|---|
| چارچوب ملی | تعیین اصول مشترک برای استفاده از هوش مصنوعی مولد در مدارس با مخاطب قرار دادن مدیران، معلمان، والدین، دانش‌آموزان و سیاست‌گذاران | وزیران آموزش در ژوئن ۲۰۲۵ با بازنگری آن موافقت کردند |
| کارگروه ملی هوش مصنوعی در مدارس | انجام فعالیت‌های کارشناسی مرتبط با بازنگری چارچوب | در تصمیم مربوط به بازنگری به آن اشاره شده است |
| نیو ساوت ولز | دسترسی دانش‌آموزان به ابزارهای هوش مصنوعی مولد در شبکه‌های وابسته به وزارت آموزش را به ارزیابی ایمنی، امنیت سایبری و ارزش آموزشی و سپس تأیید مدیران ارشد مشروط می‌کند | دستورالعمل‌ها در وب‌سایت وزارت آموزش این ایالت منتشر شده‌اند |
| ویکتوریا | مجموعه‌ای از منابع مرتبط با هوش مصنوعی در مدارس را از طریق آکادمی ویکتوریا ارائه می‌کند | مجموعه منابع به‌صورت آنلاین در دسترس است |
ایالت محل زندگی مکنزی نمونه مناسبی برای بررسی این رویکرد است. نیو ساوت ولز نه استفاده از هوش مصنوعی را به‌طور کامل ممنوع کرده و نه دسترسی به آن را بدون محدودیت آزاد گذاشته است. پیش از آنکه دسترسی به یک ابزار در شبکه‌های وابسته به وزارت آموزش تأیید شود، باید ایمنی، امنیت سایبری و ارزش آموزشی آن ارزیابی شود و سپس تأیید مدیران ارشد به دست آید. این فرایند بر سامانه‌های مدارس نظارت دارد، اما نمی‌تواند فعالیت دانش‌آموزان با لپ‌تاپ شخصی یا تلفن همراه در خانه را کنترل کند؛ همان جایی که احتمالاً هم‌کلاسی‌های مکنزی خلاصه فصل‌های کتاب را تهیه می‌کنند.
نگاهی کوتاه به تاریخ شعرخوانی رقابتی و فناوری
شعرخوانی رقابتی همواره شیوه‌ای برای واکنش نشان دادن به مسائل روز بوده است. این قالب در میانه دهه ۱۹۸۰ در شیکاگو شکل گرفت؛ جایگزینی پرشور و مبتنی بر اجرا برای شعرخوانی آرام و متکی بر متن چاپی. سپس در سراسر جهان گسترش یافت، زیرا این وعده را می‌داد که هر کسی می‌تواند روی صحنه برود و صدایش را به گوش حاضران برساند. انتخاب داوران از میان تماشاگران، همان‌طور که در پیروزی مکنزی دیده شد، مستقیماً از همین خاستگاه سرچشمه می‌گیرد.
فناوری نیز سال‌هاست یکی از موضوعات این اجراهاست. تلفن‌های هوشمند، جریان‌های محتوایی شبکه‌های اجتماعی و نظارت دیجیتال بارها موضوع شعرهای اجراشده روی صحنه بوده‌اند. چت‌جی‌پی‌تی در اواخر سال ۲۰۲۲ عرضه شد؛ بنابراین، شعری که مستقیماً آن را خطاب قرار می‌دهد، ادامه طبیعی این روند است و این بار به تالار اپرای سیدنی رسیده است. نگرانی گسترده‌تر بخش خلاق درباره هوش مصنوعی نیز افزایش یافته است. تلاش نویسندگان استرالیایی برای وضع قوانین حق نشر مرتبط با هوش مصنوعی نمونه‌ای از واکنش فعالان این حوزه در سطح سیاست‌گذاری است؛ درحالی‌که یک دانش‌آموز ۱۲ ساله نگرانی خود را در قالب چند سطر شعر بیان کرده است.
چرا داوران از میان تماشاگران، یک دانش‌آموز ۱۲ ساله را انتخاب کردند؟
نتایج مسابقاتی که کودکان در آن‌ها شرکت می‌کنند، گاهی بیش از اندازه احساسی روایت می‌شوند؛ بنابراین، پرسیدن این سؤال که چرا شعر مکنزی اثرگذار بود، منطقی است. بخشی از پاسخ به موضوع شعر برمی‌گردد. همه حاضران درباره هوش مصنوعی دیدگاهی دارند و کمتر پیش می‌آید که کسی بشنود کودکی که در محیطی آکنده از این فناوری بزرگ شده است، مستقیماً با یک چت‌بات سخن بگوید. شعر همچنین ساختار روشنی داشت: شخصیتی مشخص، یعنی چت‌بات؛ یک انتقاد؛ و تشدید تدریجی موضوع از تنهایی فردی تا هزینه‌های زیست‌محیطی.
عامل دیگر، اعتبار سخن گوینده است. وقتی یک بزرگسال از استفاده از هوش مصنوعی در مدارس انتقاد می‌کند، ممکن است شنوندگان حرف او را ترس نسلی قدیمی از فناوری جدید بدانند. اما وقتی دانش‌آموز پایه ششم همین انتقاد را مطرح می‌کند، این پاسخ دیگر به‌آسانی پذیرفتنی نیست. مکنزی در گروه سنی‌ای قرار دارد که این ابزارها بیش از پیش به آن دسترسی پیدا می‌کنند و عبارت «کاملاً غیرضروری است» به همین دلیل وزن بیشتری دارد.
پیروزی مکنزی برای شرکت‌های هوش مصنوعی چه معنایی دارد؟
یک جایزه شعر قرار نیست ارقام و شاخص‌های عملکرد اوپن‌ای‌آی را تغییر دهد، اما به مجموعه شواهدی از نگرش عمومی اضافه می‌کند که تیم‌های محصول و سیاست‌گذاری شرکت‌ها به‌دقت دنبال می‌کنند. اتهام اصلی شعر، یعنی اینکه این محصولات برای وابسته کردن کاربران و مخالفت نکردن با آن‌ها طراحی شده‌اند، مستقیماً به مدل کسب‌وکار این شرکت‌ها مربوط می‌شود. افزایش تعامل کاربران به حفظ آنان در استفاده از محصول کمک می‌کند و حفظ کاربران نیز بر اشتراک‌های پولی اثر می‌گذارد.
برای خوانندگان استرالیایی که میان دستیارهای هوش مصنوعی انتخاب می‌کنند، این رویداد یادآوری می‌کند که نباید فقط ویژگی‌های فنی را در نظر بگیرند. نسخه‌های رایگان این ابزارها از نظر محدودیت استفاده و نحوه برخورد با کاربران کم‌سن‌وسال تفاوت دارند. مقایسه نسخه‌های رایگان چت‌جی‌پی‌تی، جمینای و کلود نشان می‌دهد هر یک از این سرویس‌ها چه امکاناتی را بدون دریافت هزینه ارائه می‌کنند. والدین و مدارس می‌توانند با استفاده از چنین مقایسه‌ای تصمیم بگیرند که کدام ابزار، در صورت نیاز، برای استفاده روزمره کودک مناسب است.
تأثیر این اتفاق بر اعتبار شرکت‌ها دشوارتر اندازه‌گیری می‌شود. شرکت‌های هوش مصنوعی هزینه زیادی صرف پیام‌های مربوط به اعتماد و ایمنی می‌کنند که والدین و مربیان را هدف قرار می‌دهند. اجرای شعری که به‌طور گسترده از سوی یک کودک به اشتراک گذاشته شود، آن هم در مکانی مانند تالار اپرای سیدنی، می‌تواند این پیام‌ها را به چالش بکشد؛ چالشی که پاسخ دادن به آن با تبلیغات به‌آسانی ممکن نیست.
چت‌بات‌های رقیب نیز با همین انتقادها روبه‌رو هستند
مکنزی نام چت‌جی‌پی‌تی را در شعرش آورده است، اما انتقادهای او فقط به یک محصول محدود نمی‌شود. در پیمایش کامن سنس مدیا، چت‌جی‌پی‌تی در کنار گوگل جمینای و مای ای‌آی اسنپ بررسی شده است و همه دستیارهای بزرگ هوش مصنوعی با پرسش‌هایی مشابه درباره وابستگی کاربران، دقت پاسخ‌ها و مصرف منابع روبه‌رو هستند. تغییر برند، مسئله بنیادی مطرح‌شده در شعر مکنزی را حل نمی‌کند: آیا دانش‌آموز اصلاً باید برای انجام کارهایش سراغ چت‌بات برود؟
تفاوت محصولات بیشتر در نحوه مدیریت سن کاربران، تنظیمات ایمنی و امکانات آموزشی آن‌هاست. این ویژگی‌ها به‌سرعت تغییر می‌کنند و در این گزارش، امکانات فعلی و ویژه مدارس را برای تک‌تک ارائه‌دهندگان بررسی و تأیید نکرده‌ایم؛ بنابراین، از ارائه جدول مقایسه‌ای جزئیات محصولات خودداری می‌کنیم. گزارش‌های مستمر ما درباره مدل‌های هوش مصنوعی، از جمله مقایسه جدیدترین نسخه GPT-6.1 Sol از اوپن‌ای‌آی با محصولات شاخص انتروپیک و گوگل، در بخش هوش مصنوعی و یادگیری ماشین منتشر می‌شوند.
چه چیزهایی تأیید شده‌اند و چه چیزهایی هنوز نامشخص‌اند؟
خبرهایی که به‌سرعت در فضای مجازی منتشر می‌شوند، اغلب خیلی زود با جزئیات تأییدنشده همراه می‌شوند و این ماجرا نیز از این قاعده مستثنا نبوده است. یکی از گزارش‌های ثانویه ادعا می‌کند که مکنزی شعر را یک روز پیش از مسابقه نوشته بود. بااین‌حال، منابع اولیه‌ای که در دسترس ما قرار داشتند این ادعا را تأیید نمی‌کنند؛ بنابراین، آن را به‌عنوان واقعیت بازگو نمی‌کنیم. این موضوع فعلاً صرفاً یک حکایت تأییدنشده است.
برخی گزارش‌های دیگر از اجراهای شعری بیشتر در این رویداد، موضوعات سیاسی و عنوانی موسوم به «سفیر شعرخوانی» نیز سخن گفته‌اند. این جزئیات در گزارش‌های مختلف یکسان نیستند و منابعی که توانستیم بررسی کنیم، پشتوانه روشنی برای آن‌ها ارائه نمی‌کنند. بهتر است تا زمان تأیید این اطلاعات از سوی برگزارکنندگان مسابقه یا یک رسانه معتبر، با احتیاط به گزارش‌هایی نگاه کنیم که تأکید زیادی بر آن‌ها دارند.
همچنین، ادعاهای شعر درباره مصرف آب و برق، جهت کلی یک نگرانی را نشان می‌دهند، نه اندازه‌گیری دقیق آن را. برآورد کمّی تأییدشده‌ای درباره این موضوع در اختیار نداریم و آمار معتبر و تأییدشده‌ای نیز درباره تعداد دانش‌آموزان استرالیایی استفاده‌کننده از چت‌جی‌پی‌تی پیدا نکرده‌ایم. بیان صریح این محدودیت‌ها برای حفظ دقت گزارش ضروری است. شعری که جایزه می‌برد، اثری هنری و اقناع‌کننده است، نه اندازه‌گیری علمی داوری‌شده.
چهار پیش‌بینی برای ۱۲ ماه آینده
موارد زیر پیش‌بینی‌های ما هستند، نه واقعیت‌های گزارش‌شده. هر یک از آن‌ها بر روندهایی تکیه دارد که در منابع بررسی‌شده دیده می‌شوند.
- راهنمای مدارس درباره هوش مصنوعی، به عادت‌های یادگیری نیز خواهد پرداخت، نه فقط تقلب. با توجه به اینکه بازنگری چارچوب ملی از ژوئن ۲۰۲۵ در دستور کار قرار گرفته است، انتظار داریم نسخه‌های اصلاح‌شده توجه بیشتری به مطالعه و تفکر مستقل نشان دهند و فقط بر اعتبار ارزیابی‌های درسی تمرکز نکنند.
- آمارهای استرالیایی درباره استفاده دانش‌آموزان از هوش مصنوعی منتشر خواهد شد. داده‌های پیو و کامن سنس تصویری از آمریکا ارائه می‌کنند، اما خلأ اطلاعاتی درباره استرالیا آشکار است. احتمال دارد دولت، دانشگاه‌ها یا سازمان‌های غیرانتفاعی پژوهشی محلی درباره استفاده نوجوانان از چت‌بات‌ها منتشر کنند.
- هزینه مصرف منابع در مراکز داده جایگاه برجسته‌تری در بحث‌های سیاسی پیدا خواهد کرد. موضوع مصرف برق و آب هم‌اکنون در پیشنهادهای مربوط به عوارض و گزارش‌های زیرساختی مطرح است. حضور و صدای جوانان ممکن است نادیده گرفتن این نگرانی‌ها را دشوارتر کند.
- ویژگی‌های چت‌بات‌ها برای ایجاد رابطه همراهانه بیشتر زیر ذره‌بین خواهند رفت. انتقاد درباره طراحی این ابزارها برای وابسته کردن کاربران با نگرانی‌هایی که نهادهای نظارتی از قبل مطرح کرده‌اند، هم‌راستاست. انتظار داریم طراحی محصولات برای کاربران کم‌سن‌وسال با پرسش‌ها و بررسی‌های سخت‌گیرانه‌تری روبه‌رو شود.
نتیجه اصلی این است که پیروزی مکنزی به‌خودی‌خود رویدادی در عرصه سیاست‌گذاری نیست، اما حال‌وهوای بخشی از جامعه را بازتاب می‌دهد. گروهی از شنوندگان عادی، انتقاد از هوش مصنوعی را از زبان همان گروه سنی‌ای تشویق کردند که این صنعت امیدوار است نسل بعدی کاربرانش را از میان آن‌ها جذب کند.
پرسش‌های متداول
چه کسی برنده جایزه بخش جوانان مسابقه شعرخوانی استرالیا در سال ۲۰۲۶ شد؟
بلیک مکنزی، دانش‌آموز ۱۲ ساله پایه ششم از نیوکاسل در ایالت نیو ساوت ولز، روز یکشنبه ۲۵ اکتبر ۲۰۲۶ در تالار اپرای سیدنی برنده جایزه بخش جوانان شد.
شعر «چت‌جی‌پی‌تی عزیز» درباره چیست؟
این شعر ۹۰ ثانیه‌ای مستقیماً چت‌جی‌پی‌تی را خطاب قرار می‌دهد. در آن از طراحی چت‌بات برای وابسته کردن کاربران انتقاد می‌شود، این پرسش مطرح می‌شود که آیا دسترسی همیشگی به آن واقعاً به معنای دوستی است، استفاده هم‌کلاسی‌ها از آن برای خلاصه کردن کتاب‌های درسی مورد انتقاد قرار می‌گیرد و به مصرف آب برای راه‌اندازی سامانه‌های هوش مصنوعی اشاره می‌شود.
ارزش جایزه چقدر بود؟
بسته جایزه ارزشی معادل ۲۰ هزار دلار استرالیا داشت. مکنزی آن را با بیوور، شاعر اهل آلیس اسپرینگز و برنده بخش بزرگسالان، تقسیم کرد.
چه کسانی برنده را انتخاب کردند؟
بر اساس گزارش‌های مرحله نهایی، ده داور انتخاب‌شده از میان تماشاگران، مکنزی را به‌عنوان برنده بخش جوانان انتخاب کردند.
آیا مکنزی واقعاً شعر را روز قبل از مرحله نهایی نوشت؟
یکی از گزارش‌های ثانویه چنین ادعایی دارد، اما منابع اولیه‌ای که بررسی کردیم آن را تأیید نمی‌کنند. بنابراین، این ادعا همچنان تأییدنشده است.
چه تعداد از دانش‌آموزان استرالیایی از چت‌جی‌پی‌تی استفاده می‌کنند؟
نتوانستیم آمار فعلی و تأییدشده‌ای برای استرالیا پیدا کنیم. داده‌های مرکز پژوهشی پیو نشان می‌دهد که ۲۶ درصد نوجوانان آمریکایی در سال ۲۰۲۵ برای تکالیف مدرسه از چت‌جی‌پی‌تی استفاده کرده‌اند؛ این رقم در سال ۲۰۲۳، ۱۳ درصد بود. میزان استفاده در استرالیا ممکن است متفاوت باشد.
چه مقرراتی استفاده از هوش مصنوعی را در مدارس استرالیا تنظیم می‌کنند؟
چارچوب استرالیا برای هوش مصنوعی مولد در مدارس، راهنمایی‌های ملی را تعیین می‌کند و وزیران آموزش در ژوئن ۲۰۲۵ با بازنگری آن موافقت کردند. ایالت‌ها نیز فرایندهای خود را دارند. در نیو ساوت ولز، دسترسی به ابزارهای هوش مصنوعی مولد از طریق شبکه‌های وابسته به وزارت آموزش، به ارزیابی ایمنی، امنیت سایبری و ارزش آموزشی و سپس تأیید مدیران ارشد بستگی دارد.