عرضه اولیه سهام آنتروپیک؛ نگاهی به رشد سریع و هزینه‌های سرسام‌آور یکی از پیشتازان هوش مصنوعی

دبورا مری سوفیا

۲۶ اکتبر (رویترز) ــ شرکت آنتروپیک روز دوشنبه مدارک مربوط به عرضه اولیه سهام خود در آمریکا را منتشر کرد؛ اقدامی که زمینه را برای ورود احتمالی این غول هوش مصنوعی به بازار سهام با استقبال گسترده فراهم می‌کند. این عرضه، میزان تمایل سرمایه‌گذاران به تأمین هزینه‌های سنگین این شرکت را در شرایطی می‌آزماید که نگرانی‌ها درباره هزینه‌کرد کلان متکی بر بدهی در حال افزایش است.

آنتروپیک در ماه ژوئن مدارک اولیه عرضه را به‌صورت محرمانه ارائه کرده بود. در هفته‌های اخیر نیز گزارش‌های اختصاصی رویترز به جاه‌طلبی‌های گسترده این شرکت در حوزه هوش مصنوعی، افزایش هزینه‌های آن و نگرانی‌ها درباره «خطرات وجودی برای بشریت» ناشی از هوش مصنوعی پیشرفته پرداخته‌اند.

در ادامه، نگاهی به وضعیت مالی، ساختار کسب‌وکار و جایگاه آنتروپیک در رقابت جهانی هوش مصنوعی می‌اندازیم.

پیشینه و وضعیت مالی

آنتروپیک در سال ۲۰۲۱ به دست گروهی از پژوهشگران سابق شرکت اوپن‌ای‌آی، از جمله خواهر و برادر، داریو و دانیلا آمودی، تأسیس شد. این استارتاپ خانواده مدل‌های هوش مصنوعی کلود (Claude) را توسعه داده است. کلود در چهار رده فِیبل (Fable)، اوپوس (Opus)، سونت (Sonnet) و هایکو (Haiku) عرضه می‌شود و زیربنای محصولاتی مانند چت‌بات آنتروپیک، عامل هوش مصنوعی برنامه‌نویسی و عامل هوش مصنوعی کلود کوورک (Claude Cowork) ویژه کسب‌وکارهاست.

تمرکز اولیه آنتروپیک بر آموزش مدل‌های هوش مصنوعی برای انجام وظایف برنامه‌نویسی، این شرکت را به یکی از پیشتازان رقابت هوش مصنوعی تبدیل کرد و به جذب پیوسته مشتریان سازمانی کمک کرد.

بخش عمده درآمد آنتروپیک از کسب‌وکارهایی تأمین می‌شود که به‌ازای استفاده از مدل‌های این شرکت هزینه می‌پردازند. میزان مصرف بر اساس «توکن‌های» اطلاعات پردازش‌شده محاسبه می‌شود؛ مدلی که آنتروپیک آن را درآمد مبتنی بر میزان مصرف می‌نامد. این شرکت همچنین از طرح‌های اشتراکی پولی خود، مانند پرو (Pro) و مکس (Max)، درآمد کسب می‌کند.

این مدل به رشد چشمگیر درآمد آنتروپیک کمک کرده است. درآمد شرکت از ۴۱ میلیون دلار در سال ۲۰۲۳ به ۳۸۶ میلیون دلار در سال ۲۰۲۴ و ۴.۵۹ میلیارد دلار در سال ۲۰۲۵ رسید. درآمد آنتروپیک در شش‌ماهه منتهی به ژوئن ۲۰۲۶ نیز به ۱۶.۲۹ میلیارد دلار بالغ شد.

با این حال، رشد سریع درآمد با افزایش زیان‌ها همراه بوده است. زیان عملیاتی شرکت در نیمه نخست سال ۲۰۲۶ به ۶۹۳ میلیون دلار رسید. این رقم در سال ۲۰۲۵ معادل ۸.۰۶ میلیارد دلار بود؛ درحالی‌که زیان عملیاتی سال پیش از آن ۲.۹۸ میلیارد دلار گزارش شده بود.

هزینه‌ها، تقاضای محاسباتی و سرمایه‌گذاری‌های چرخشی در هوش مصنوعی

توان محاسباتی بزرگ‌ترین هزینه آنتروپیک است.

هزینه‌های این شرکت شامل مبالغ پرداختی بابت خدمات محاسبات ابری به ارائه‌دهندگانی مانند خدمات وب آمازون (Amazon Web Services) و گوگل کلود (Google Cloud)، هزینه‌های مربوط به مراکز داده و اجاره ظرفیت آن‌ها، اجاره تجهیزات و قبوض انرژی می‌شود.

در سه سال گذشته، هزینه‌های محاسباتی و زیرساختی آنتروپیک به‌مراتب بیشتر از درآمد آن بوده است.

آنتروپیک در طول یک دهه، به هزینه‌کرد بیش از ۵۰۰ میلیارد دلار نزد شش شریک متعهد شده است؛ رقمی که از بزرگ‌ترین تعهدات ثبت‌شده برای توسعه زیرساخت‌های هوش مصنوعی به شمار می‌رود. این شرکت اعلام کرده است که بخش قابل‌توجهی از توافق‌هایش قابل فسخ نیستند یا پرداخت مبالغ آن‌ها، صرف‌نظر از میزان استفاده، الزامی است.

آنتروپیک متعهد شده است طی هفت تا ۱۰ سال آینده دست‌کم ۱۱۰ میلیارد دلار برای رایانش ابری به آمازون، حدود ۱۱۴.۵ میلیارد دلار به گوگل و ۴۴.۹ میلیارد دلار به مایکروسافت بپردازد.

با این حال، برخی از همین شرکت‌ها از بزرگ‌ترین سرمایه‌گذاران آنتروپیک نیز هستند. آمازون و گوگل در شمار سهام‌داران عمده این شرکت قرار دارند؛ وضعیتی که نمونه دیگری از ساختارهای تأمین مالی چرخشی در صنعت هوش مصنوعی است. در این ساختارها، شرکت‌ها هم‌زمان از یکدیگر خدمات می‌خرند و در یکدیگر سرمایه‌گذاری می‌کنند.

آمازون تاکنون دست‌کم ۱۳ میلیارد دلار در آنتروپیک سرمایه‌گذاری کرده و توافق کرده است تا ۲۰ میلیارد دلار دیگر نیز در این شرکت سرمایه‌گذاری کند. گوگل هم سرمایه‌گذاری تا سقف ۴۰ میلیارد دلار در آنتروپیک را متعهد شده است.

حاکمیت شرکتی و ساختار سازمانی

آنتروپیک یک شرکت عام‌المنفعه (Public Benefit Corporation یا PBC) است؛ ساختاری حقوقی که شرکت را ملزم می‌کند میان اهداف سودآوری برای سرمایه‌گذاران و توسعه هوش مصنوعی در راستای منافع بشریت تعادل برقرار کند. در این ساختار، نهادی مستقل اکثریت اعضای هیئت‌مدیره را انتخاب می‌کند.

این شرکت که داریو آمودی مدیرعامل آن است و خواهرش دانیلا آمودی ریاست شرکت و هیئت‌مدیره را بر عهده دارد، پس از ورود به بازار سهام نیز به فعالیت در قالب یک شرکت عام‌المنفعه ادامه خواهد داد.

آنتروپیک انتظار دارد کنترل شرکت همچنان در اختیار بنیان‌گذاران و یک نهاد مستقل امانی باقی بماند. این ساختار ممکن است نظارت سرمایه‌گذاران و میزان نفوذ سهام‌داران عمومی را محدود کند. شرکت گفته است برای کاهش خطرات هوش مصنوعی، باید کنترل و سرمایه در دست شمار کمتری از افراد متمرکز باشد.

بر اساس این سازوکار، اکثریت آرای هفت هم‌بنیان‌گذار شرکت، درباره یک سهم از سهام کلاس F تصمیم‌گیری می‌کند. این سهم به دارنده خود ۵۰.۱ درصد از کل قدرت رأی‌دهی در موضوعات مهم شرکتی را می‌دهد؛ از جمله انتخاب برخی اعضای هیئت‌مدیره و سایر موضوعاتی که برای تصمیم‌گیری به رأی سرمایه‌گذاران گذاشته می‌شوند.

رقابت

مهم‌ترین رقیب مستقیم آنتروپیک، شرکت اوپن‌ای‌آی، سازنده چت‌جی‌پی‌تی (ChatGPT)، است. عرضه چت‌جی‌پی‌تی در سال ۲۰۲۲ آغازگر رقابت جهانی برای پیشرفت و گسترش استفاده از فناوری‌های هوش مصنوعی بود.

اوپن‌ای‌آی نیز با پیروی از مسیر آنتروپیک در بازار سازمانی، تمرکز خود را بر توسعه محصولات ویژه توسعه‌دهندگان و مشتریان تجاری افزایش داده است.

آنتروپیک همچنین در رقابت با اسپیس‌ایکس متعلق به ایلان ماسک و گوگل، زیرمجموعه آلفابت، قرار دارد. همه این شرکت‌ها میلیاردها دلار برای توسعه مدل‌ها، مراکز داده و تراشه‌های تخصصی هوش مصنوعی هزینه می‌کنند تا در حوزه هوش مصنوعی مولد به جایگاه مسلط دست یابند.

داده‌های شرکت رمپ (Ramp)، که بخشی از هزینه‌کرد مشتریان تجاری در حوزه هوش مصنوعی را رصد می‌کند، نشان می‌دهد سهم آنتروپیک از هزینه‌کرد مربوط به توکن‌های هوش مصنوعی در هفته منتهی به ۱۱ اکتبر به ۶۰.۱ درصد رسیده است. این استارتاپ با افزایش هزینه‌کرد مشتریان برای خدمات هوش مصنوعی، جایگاه خود را در برابر رقبا تقویت کرده است.

گزارش از دبورا سوفیا در بنگلورو؛ ویرایش از آرون کویور.