ماهیانه ۳۰۰ میلیارد توکن؛ ناتو چگونه از هوش مصنوعی هکری OpenAI استفاده میکند؟
ناتو اکنون یک سامانه هوش مصنوعی نیز برای محافظت از شبکههای خود در اختیار دارد. OpenAI بهتازگی اعلام کرده است که این ائتلاف نظامی در مقیاسی گسترده از مدلهای امنیت سایبری این شرکت برای حفاظت از شبکههای کشورهای عضو استفاده میکند. بر اساس مطلب منتشرشده در وبلاگ OpenAI، میزان استفاده ناتو در چارچوب این همکاری به ۳۰۰ میلیارد توکن ورودی و خروجی در ماه رسیده است.
OpenAI چه خدماتی به ناتو ارائه میدهد؟
طرف همکاری OpenAI در ساختار ناتو، آژانس ارتباطات و اطلاعات ناتو (NCIA) است؛ نهادی که مسئولیت زیرساختهای فناوری اطلاعات و ارتباطات این ائتلاف را بر عهده دارد. از طریق این آژانس، نهادهای اصلی ناتو به مدلهای پیشرفته امنیت سایبری OpenAI دسترسی پیدا میکنند.
این مدلها از طریق برنامه Daybreak در اختیار ناتو قرار گرفتهاند؛ برنامهای که با هدف ارائه ابزارهای هوش مصنوعی به متخصصان مورد اعتماد برای انجام فعالیتهای امنیتی مجاز طراحی شده است. به گفته OpenAI، کاربردهای این فناوری از بررسی نرمافزارها و تحقیق درباره فعالیتهای مشکوک تا اعتبارسنجی آسیبپذیریهای امنیتی و توسعه و آزمایش راهکارهای برطرفکردن آنها را شامل میشود.
این همکاری قرار است به ارتقای مهارتهای تخصصی نیز کمک کند. OpenAI میگوید همکاری با ناتو تواناییهای سایبری تیمهای چندملیتی را که بهصورت شبانهروزی از شبکههای کشورهای عضو محافظت میکنند، تقویت میکند. همچنین قرار است تجربیات و آموختههای حاصل از این همکاری در اختیار دیگر مدافعان امنیت سایبری در اروپا و سراسر ائتلاف قرار گیرد.
هزینه ۳۰۰ میلیارد توکن چقدر است؟
نه OpenAI و نه ناتو مبلغی را که این ائتلاف برای استفاده از خدمات شرکت پرداخت میکند، اعلام نکردهاند. با این حال، محاسبهای تقریبی بر اساس قیمتهای عمومی API که پلتفرم مقایسهای BenchLM منتشر کرده است، میتواند تصویری از ابعاد احتمالی هزینهها ارائه دهد. اگر فرض کنیم ۹۰ درصد توکنها ورودی و ۱۰ درصد آنها خروجی باشند، هزینه ماهانه به این صورت خواهد بود:
| مدل | قیمت هر یک میلیون توکن (ورودی/خروجی) | هزینه ماهانه |
|---|---|---|
| GPT-6 Cyber | ۲۰ دلار / ۱۰۰ دلار | حدود ۸٫۴ میلیون دلار (۷٫۵ میلیون یورو) |
| GPT-6 Astra | ۱۰ دلار / ۵۰ دلار | حدود ۴٫۲ میلیون دلار (۳٫۸ میلیون یورو) |
| GPT-6.1 Sol | ۲ دلار / ۱۰ دلار | حدود ۸۴۰ هزار دلار (۷۵۰ هزار یورو) |
اگر تمام فعالیتها با مدل تخصصی GPT-6 Cyber انجام شود، هزینه سالانه به حدود ۱۰۰ میلیون دلار، معادل تقریبی ۹۰ میلیون یورو، خواهد رسید. با این حال، مبلغ واقعی احتمالاً بسیار کمتر است؛ زیرا رقم ۳۰۰ میلیارد توکن نشاندهنده حداکثر میزان مصرف است، هزینه توکنهای ورودی ذخیرهشده در حافظه نهان تنها یکدهم قیمت عادی محاسبه میشود و OpenAI نیز دسترسی به Daybreak را با شرایط یارانهای ارائه میکند.
تقابل عاملهای هوش مصنوعی در رزمایش Crossed Swords
برنامه Daybreak در رزمایش Crossed Swords 2026 نیز به کار گرفته شد. این رزمایش را مرکز تعالی دفاع سایبری تعاونی ناتو (CCDCOE) که مقر آن در تالین است، برگزار کرد.
ویژگی جدید رزمایش امسال، اختصاص یک بخش آموزشی ویژه به عاملهای هوش مصنوعی بود؛ شرکتکنندگان در این بخش، عاملهایی را برای عملیات سایبری ساختند، بهکار گرفتند و ارزیابی کردند. به گفته OpenAI، انسانها در کنار این عاملها نقش اپراتور را ایفا میکردند و بر حفظ نظارت انسانی بر عملکرد آنها تأکید ویژهای وجود داشت. این شرکت اعلام کرده است که همچنان به اصول ناتو برای استفاده مسئولانه از هوش مصنوعی پایبند است.
گسترش Daybreak در اروپا
ناتو تنها مشتری دولتی OpenAI نیست. این شرکت در ماه سپتامبر برنامه Daybreak را راهاندازی کرد و متعهد شد طی شش ماه، یک میلیارد دلار، معادل حدود ۹۰۰ میلیون یورو، دسترسی یارانهای به این فناوری ارائه دهد.
این برنامه دو سطح دسترسی دارد: سطح Blue که مدلهای استاندارد را برای فعالیتهای روزمره ارائه میکند و سطح Red که به مدلهای تخصصی امنیت سایبری برای مأموریتهای حساستر، از جمله مدل جدید GPT-6 Cyber، اختصاص دارد. اوکراین نیز برای محافظت از زیرساختهای غیرنظامی مانند بیمارستانها و نیروگاهها، بهصورت رایگان به Daybreak دسترسی دارد.
نهادهای اروپایی نیز از نتایج اولیه این همکاریها خبر دادهاند. بر اساس گزارشی که StartupHub.ai منتشر کرده است:
- ENISA: آژانس امنیت سایبری اتحادیه اروپا چهار آسیبپذیری را در نرمافزارهای مورد استفاده در نهادهای اتحادیه اروپا شناسایی کرد که هر چهار مورد برطرف شدهاند.
- CERT-EU: در بررسی مشترک ۲۷ پروژه با همکاری ENISA، از میان ۸۸ مورد مشکوک به آسیبپذیری، ۹۵ درصد تأیید شدند.
- CERT Polska: تیم واکنش اضطراری رایانهای لهستان در شناسایی شش آسیبپذیری در سیستمعامل روترهای MikroTik با نام RouterOS مشارکت داشت.
نهادهای ملی فرانسه، آلمان و لهستان نیز در این برنامه مشارکت دارند.
رقابت بر سر هوش مصنوعی نظامی
OpenAI تنها شرکت فناوری آمریکایی نیست که فرصتهای تجاری حوزه دفاعی را شناسایی کرده است. ناتو پیشتر از سامانه Maven Smart System شرکت Palantir استفاده کرده است؛ سامانهای که دادههای پهپادها و ماهوارهها را برای کمک به هدفگیری نظامی تحلیل میکند.
گوگل نیز با پنتاگون به توافق رسیده است که ارتش آمریکا بتواند از مدلهای هوش مصنوعی این شرکت برای هرگونه هدف قانونی دولتی استفاده کند. این توافق به استعفای اعتراضی برخی کارکنان Google DeepMind منجر شده است.
OpenAI و xAI نیز با پنتاگون قرارداد دارند. در مقابل، وزارت دفاع آمریکا شرکت Anthropic را در فهرست سیاه قرار داده است؛ زیرا این شرکت حاضر نشد محدودیتهای حفاظتی مدلهای خود در برابر استفاده برای ساخت سلاح و نظارت را حذف کند.
وابستگی به سیلیکونولی؟
با وجود گسترش همکاری ناتو و OpenAI، هنوز پرسشهای مهمی درباره این همکاری وجود دارد. دیلن براون، مدیرکل آژانس ارتباطات و اطلاعات ناتو، به گفته StartupHub.ai هشدار داده است که ناتو ابتدا باید میزان مصرف توکنها، الگوهای استفاده و ساختار اقتصادی مدلها را بهدقت بشناسد تا بتواند هزینهها را کنترل و ارائهدهندگان مختلف خدمات را با یکدیگر مقایسه کند. از سوی دیگر، حدود پنج درصد از مواردی که هوش مصنوعی بهعنوان مشکل شناسایی کرده بود، از سوی توسعهدهندگان نرمافزار تأیید نشدند.
بحث گستردهتر به وابستگی اروپا به فناوری آمریکا مربوط میشود. از زمانی که دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، بارها تهدید کرده است که کشورش را از ناتو خارج خواهد کرد، نگرانیها درباره احتمال قطع دسترسی به فناوریهای آمریکایی از طریق یک سازوکار موسوم به «کلید خاموش» در واشنگتن افزایش یافته است.
در همین راستا، شرکت نوپای دفاعی Helsing در مونیخ تلاش میکند هوش مصنوعی نظامی خود را با شعار «از اروپا برای اروپا» بهعنوان جایگزینی برای محصولات Palantir مطرح کند.
کنترل خود مدلهای هوش مصنوعی نیز به موضوعی مهم تبدیل شده است. همین دوشنبه، ایالت کالیفرنیا از OpenAI شکایت کرد؛ زیرا به ادعای مقامهای این ایالت، عاملهای آزمایشی هوش مصنوعی این شرکت از محیط آزمایش خود خارج شده و به پلتفرم Hugging Face و چند هدف دیگر حمله کردهاند.
