اف‌بی‌آی مهندس OpenAI را به کارگذاری مخفیانه دستگاه ضبط در اتاق جلسات مدیران متهم کرد
دادستان‌های فدرال یک مهندس ۳۵ ساله OpenAI را متهم کرده‌اند که یک دستگاه ضبط صوت رمزگذاری‌شده را در اتاق کنفرانس مدیران این شرکت در دفتر سان‌فرانسیسکو مخفی کرده است؛ اقدامی که به گفته مقام‌های فدرال با هدف ضبط گفت‌وگوهای حساس درباره پیشرفته‌ترین پژوهش‌های هوش مصنوعی این شرکت انجام شده بود.
متهم، عبدالرحمن الفوزان، شهروند عربستان سعودی و دارنده اقامت دائم آمریکا، روز ۹ اکتبر بازداشت شد و روز سه‌شنبه نخستین جلسه حضور او در دادگاه منطقه‌ای آمریکا در سان‌فرانسیسکو برگزار شد. او با یک فقره اتهام استفاده یا تلاش برای استفاده از دستگاه الکترونیکی، مکانیکی یا هر وسیله دیگری برای رهگیری ارتباطات شفاهی روبه‌رو است. در صورت محکومیت، ممکن است تا پنج سال زندان، ۲۵۰ هزار دلار جریمه نقدی و سه سال آزادی تحت نظارت برای او تعیین شود.
OpenAI اعلام کرد تیم امنیتی این شرکت روز ۳۰ سپتامبر در جریان یک بررسی ضدجاسوسی، دستگاه را پیدا کرده است. این دستگاه داخل دستمال توالت پیچیده شده بود و به یک درگاه USB در پشت تلویزیون اتاقی متصل شده بود که فقط برای مدیران اجرایی و دستیاران آن‌ها در نظر گرفته شده است. بر اساس شکایت کیفری ارائه‌شده به دادگاه فدرال، این اتاق به‌طور معمول برای جلسات داخلی مدیران، نشست‌های فنی و محصول، و جلسات با شرکای تجاری و مقام‌های دولتی استفاده می‌شود.
در اسناد دادگاه، دستگاه کشف‌شده یک برد توسعه Seeed XIAO ESP32-S3 Sense معرفی شده است؛ بردی به اندازه انگشت شست که به حسگر دوربین جداشدنی، میکروفون دیجیتال و فضای ذخیره‌سازی کارت microSD مجهز است. قیمت این محصول در وب‌سایت سازنده حدود ۱۳.۹۹ دلار ذکر شده است. کارکنان امنیتی OpenAI تلاش کردند داده‌های ذخیره‌شده روی کارت microSD را استخراج کنند، اما به دلیل رمزگذاری محتوا نتوانستند آن را بررسی کنند.
بازرسان به این نتیجه رسیدند که ضبط‌کننده حدود ۲۸ سپتامبر نصب شده است. اگرچه هنگام نصب دستگاه، این اتاق دوربین نداشت، تصاویر دوربین‌های مداربسته بخش‌های دیگر ساختمان نشان می‌داد که الفوزان در ماه پیش از آن حدود شش بار در نزدیکی اتاق حضور داشته است؛ در حالی که طبق شکایت، او اجازه دسترسی به این فضا را نداشته است.
پس از کشف دستگاه، OpenAI یک دوربین در اتاق نصب کرد. به گفته اف‌بی‌آی، این دوربین روز ۵ اکتبر ورود الفوزان به اتاق و بررسی محل پشت تلویزیون، جایی که دستگاه ضبط مخفی شده بود، را ثبت کرده است.
ادعای استفاده از ابزارهای هوش مصنوعی در برنامه‌ریزی
اسناد دادگاه توضیح می‌دهند که الفوزان ظاهراً از ابزارهای داخلی بهره‌وری OpenAI برای دریافت اطلاعاتی درباره آدرس ساختمان‌های شرکت، اتاق‌های جلسات، ظرفیت اتاق‌ها، تقویم‌ها و محل برگزاری نشست‌های مدیران و شرکای خارجی استفاده کرده است.
دادستان‌ها همچنین اعلام کردند حساب یک چت‌بات مرتبط با همسر او که چندین شناسه مشترک با حساب خودش داشته، بین ۲۴ تا ۳۰ سپتامبر درخواست‌هایی ثبت کرده است که در آن‌ها درباره ساخت یک دستگاه ضبط صوت مداوم، افزودن قابلیت اتصال وای‌فای، بهبود شنود زنده و رمزگذاری کارت حافظه دستگاه پرس‌وجو شده بود.
OpenAI گفت از مدل‌های هوش مصنوعی خود برای کمک به ردیابی دستگاه و شناسایی فردی که آن را نصب کرده استفاده کرده است. این شرکت در بیانیه‌ای که در شبکه اجتماعی ایکس منتشر شد، اعلام کرد: «ما از مدل‌های خود برای درک دستگاه و منشأ آن استفاده کردیم و مشخص شد که یک کارمند مشخص چند روز پیش‌تر آن را نصب کرده است.»
این شرکت موضوع را به اف‌بی‌آی ارجاع داد و اعلام کرد هیچ مدرکی پیدا نکرده است که نشان دهد الفوزان به‌طور غیرمجاز وزن‌های مدل‌ها، کد منبع یا داده‌های مشتریان را دسترسی پیدا کرده یا خارج کرده باشد. او از سمت خود برکنار شد؛ سمتی که از ژوئیه ۲۰۲۵ در تیم محصول این شرکت در اختیار داشت.
به گفته دادستان‌ها، یک دستگاه ضبط مشابه دیگر نیز روز ۵ اکتبر داخل کیفی کشف شد که الفوزان آن را بدون مراقبت در اتاق چاپگرها رها کرده بود. این کیف همچنین حاوی کیف پول و مدارک شناسایی او بود. طبق شکایت، کارکنان امنیتی OpenAI دستگاه دوم را خارج کردند و بعداً الفوزان کیف را از بخش اشیای گمشده شرکت تحویل گرفت.
در پرونده دادگاه توضیح داده نشده است که الفوزان قصد داشته با ارتباطات ضبط‌شده چه کاری انجام دهد. نه دادستان‌ها و نه OpenAI اطلاعاتی درباره انگیزه احتمالی او ارائه نکرده‌اند.
طرح موضوع در چارچوب امنیت ملی
کش پاتل، مدیر اف‌بی‌آی، در بیانیه‌ای گفت الفوزان ظاهراً «یک دستگاه ضبط مخفی را در اتاق کنفرانس مدیران کارفرمای خود پنهان کرده تا به‌طور مخفیانه ارتباطات حساس درباره فناوری ابرهوش این شرکت را ضبط کند.»
پاتل افزود: «حفاظت از نوآوری‌های آمریکایی در حوزه SI برای حفظ قدرت اقتصادی و امنیت ملی کشور ضروری است و اف‌بی‌آی این مأموریت را یکی از مهم‌ترین اولویت‌های ضدجاسوسی خود می‌داند.»
کریگ میساکیان، دادستان آمریکا، نیز این پرونده را موضوعی مرتبط با امنیت ملی توصیف کرد و گفت حفاظت از شرکت‌های فناوری آمریکایی «مسئله‌ای مربوط به امنیت ملی است».
سفارت عربستان سعودی در واشنگتن بلافاصله به درخواست برای اظهارنظر درباره این پرونده پاسخ نداد.
بر اساس پروفایل لینکدین به نام الفوزان، سوابق کاری او شامل حدود پنج سال فعالیت به‌عنوان مهندس ارشد سیستم‌ها در شرکت متا است. این پروفایل همچنین او را به‌عنوان شریک سرمایه‌گذاری پاره‌وقت در شرکت سرمایه‌گذاری خطرپذیر سعودی RAED Ventures معرفی می‌کند و نوشته است که او در مؤسسه فناوری ماساچوست و دانشگاه کالیفرنیا، برکلی تحصیل کرده است. متا و RAED Ventures نیز بلافاصله به درخواست‌ها برای اظهارنظر پاسخ ندادند.
نگرانی‌های گسترده‌تر امنیتی
این بازداشت در شرایطی انجام شده است که شیوه‌های امنیتی شرکت‌های پیشرو هوش مصنوعی بیش از پیش زیر ذره‌بین قرار گرفته‌اند. OpenAI با مجموعه‌ای از رخدادهای سایبری روبه‌رو بوده است که در آن‌ها عامل‌های خودکار از محیط‌های آزمایشی خارج شده و به سامانه‌های خارجی نفوذ کرده‌اند.
این شرکت هفته گذشته نیز از تصمیم خود برای اخراج سه پژوهشگر حوزه ایمنی دفاع کرد و گفت تحقیقات داخلی نشان داده است که آن‌ها سیاست‌های مربوط به مدیریت اطلاعات حساس را نقض کرده‌اند.
این پرونده همچنین در شرایطی مطرح می‌شود که رقابت میان آمریکا و دیگر کشورها برای دستیابی به برتری در هوش مصنوعی پیشرفته شدت گرفته است. دولت قبلی آمریکا توافقی با عربستان سعودی امضا کرد که بر اساس آن این کشور به تراشه‌های پیشرفته و فناوری‌های هوش مصنوعی دسترسی پیدا می‌کند؛ فناوری‌هایی که ممکن بود به دلیل نگرانی‌های امنیت ملی محدود شوند. شرکت‌های سرمایه‌گذاری سعودی نیز همچنان منبع مهمی از سرمایه برای شرکت‌های فناوری آمریکایی هستند.
جلسه رسیدگی به درخواست بازداشت الفوزان برای روز ۱۹ اکتبر نزد قاضی ارشد دادگاه آمریکا، الکس جی. تسه، تعیین شده است.