عقب‌نشینی OpenAI در پرونده اسرار تجاری اپل؛ توافق برای محدود کردن استفاده از اطلاعات محرمانه
شرکت OpenAI موافقت کرده است تا زمان ادامه رسیدگی به شکایت حقوقی اپل درباره اسرار تجاری، استفاده از اطلاعات اختصاصی این شرکت را در توسعه محصولات خود متوقف کند. این عقب‌نشینی تنها چند ساعت پس از آن صورت گرفت که یک قاضی فدرال اعلام کرد احتمالاً با درخواست اپل برای صدور دستور قضایی موافقت خواهد کرد.
این توافق روز سه‌شنبه در جریان جلسه رسیدگی در دادگاه فدرال ناحیه شمالی کالیفرنیا حاصل شد. بر اساس مفاد آن، OpenAI موظف است نسخه‌های تصویربرداری‌شده برای بررسی جرم‌شناسی دیجیتال از دستگاه‌های ۱۴ کارمند خود که پیش‌تر در اپل فعالیت داشته‌اند، تهیه و به دادگاه ارائه کند. ادوارد داویلا، قاضی پرونده، نیز اختیار نظارت بر اجرای مفاد این توافق و الزام طرفین به رعایت آن را حفظ خواهد کرد.
این توافق نشان‌دهنده تغییری مهم در موضع OpenAI در اختلافی است که از زمان طرح شکایت اپل در ماه ژوئیه، به‌تدریج شدت گرفته است. اپل، سازنده آیفون، OpenAI را متهم کرده که با جذب مدیران و مهندسان سابق بخش سخت‌افزار این شرکت، از جمله تانگ تان، مدیر پیشین طراحی سخت‌افزار، و چانگ لیو، تلاش کرده است به اسرار تجاری مربوط به طراحی محصولات، فرایندهای تولید و فناوری قطعات دست پیدا کند. این اتهامات در شرایطی مطرح شده که OpenAI به دنبال ورود به بازار سخت‌افزارهای مصرفی است.
OpenAI در ابتدا با درخواست‌های اپل برای انجام تحقیقاتی گسترده مخالفت کرده بود. با این حال، اپل در نهایت دامنه درخواست خود را محدود کرد و به‌جای پیگیری بررسی فراگیری که ابتدا خواستار آن شده بود، بر گروه کوچکی از کارکنان سابق خود که به OpenAI پیوسته‌اند تمرکز کرد.
ادعاهای متقابل درباره افشای فایل‌های محرمانه
اندکی پیش از آنکه OpenAI در دادگاه با محدودیت‌های درخواستی موافقت کند، این شرکت برنامه خود برای طرح شکایت متقابل علیه اپل را رسماً اعلام کرده بود. OpenAI در بیانیه تکمیلی مدیریت پرونده که به دادگاه فدرال ارائه کرد، مدعی شد یکی از کارکنان سابقش که پس از حدود شش ماه فعالیت در این شرکت به اپل پیوسته، بیش از ۱۰۰ فایل بسیار محرمانه را به یک حساب شخصی منتقل کرده است.
به گفته OpenAI، این فایل‌ها حاوی اطلاعات مربوط به سخت‌افزارهای هوش مصنوعی معرفی‌نشده این شرکت بوده‌اند؛ از جمله تصاویر دقیق نمای بیرونی دستگاه‌ها، داده‌های مهندسی و تولید، اطلاعات تأمین‌کنندگان، فایل‌های پروژه، مشخصات پرداخت نهایی سطوح خارجی و گزارش‌های مربوط به پوشش‌دهی و آب‌بندی قطعات.
OpenAI اعلام کرد این کارمند در تاریخ ۲ ژوئن، زمانی که در سنگاپور حضور داشته، اطلاعات یادشده را افشا کرده و پس از آن، نقشه راه محصولات را به مدیران ارشد اپل، از جمله معاون عملیات منطقه‌ای آسیا، ارائه داده است. این شرکت احتمال داده که اپل از این اطلاعات در معرفی اخیر سخت‌افزارهای خانه هوشمند مجهز به قابلیت‌های هوش مصنوعی سیری استفاده کرده باشد.
اپل این اتهامات را رد کرده و گفته است سیاست‌های سخت‌گیرانه‌ای دارد که کارکنان تازه‌استخدام‌شده را از استفاده از اطلاعات محرمانه کارفرمایان پیشین خود منع می‌کند. این شرکت همچنین تأکید کرده که هیچ مدرکی در تأیید ادعاهای OpenAI پیدا نکرده است.
اختلاف میان دو شرکت حتی بر برنامه زمان‌بندی رسیدگی قضایی نیز تأثیر گذاشته است. داویلا در جلسه دادگاه اعلام کرد که محاکمه ممکن است از اکتبر ۲۰۲۷ آغاز شود، در حالی که OpenAI گفته است می‌تواند از ژوئن همان سال برای حضور در دادگاه آماده باشد.
تشدید رقابت میان دو شرکت
این نبرد حقوقی نشان می‌دهد رابطه اپل و OpenAI با چه سرعتی تغییر کرده و به تیرگی گراییده است. اپل پیش‌تر در چارچوب راهبرد گسترده‌تر خود در حوزه هوش مصنوعی، ChatGPT را در دستگاه‌هایش ادغام کرده بود؛ اما اکنون هر دو شرکت در تلاش‌اند جایگاه خود را به‌عنوان رقیب در بازار نوظهور سخت‌افزارهای مصرفی مجهز به هوش مصنوعی تثبیت کنند.
OpenAI پیش‌تر از برنامه‌های خود برای عبور از حوزه نرم‌افزار و ورود به بازار دستگاه‌های فیزیکی خبر داده است. در همین حال، اپل به‌تازگی محصولی به نام HomeView را معرفی کرده که برای خانه‌های هوشمند طراحی شده و از قابلیت‌های هوش مصنوعی سیری بهره می‌برد. معرفی این محصول تنها چند روز پیش از ثبت تازه‌ترین اسناد قضایی انجام شد و تیم حقوقی OpenAI به آن استناد کرده تا نشان دهد اپل در حال سرعت بخشیدن به توسعه سخت‌افزارهای هوش مصنوعی خود است.
OpenAI در اسناد ارائه‌شده به دادگاه ابراز نگرانی جدی کرده که اسرار تجاری و اطلاعات محرمانه‌اش احتمالاً در داخل اپل در گردش باشد. به اعتقاد این شرکت، چنین وضعیتی می‌تواند به مهندسان اپل امکان دهد محصولات آینده خود را بر پایه نوآوری‌های محرمانه OpenAI طراحی کنند. اپل این ادعا را رد کرده و با تأکید بر استحکام سازوکارهای حفاظتی داخلی خود گفته است OpenAI هیچ مدرکی برای اثبات این اتهامات ارائه نکرده است.
این اختلاف همچنین نشان‌دهنده جابه‌جایی گسترده نیروهای متخصص میان دو غول فناوری سیلیکون‌ولی است. آن ۱۴ کارمندی که قرار است دستگاه‌هایشان اکنون تحت بررسی جرم‌شناسی دیجیتال قرار گیرد، تنها بخش کوچکی از جابه‌جایی نیروی انسانی میان شرکت‌ها را تشکیل می‌دهند؛ روندی که در صنعت رقابتی هوش مصنوعی به امری رایج تبدیل شده است. در این صنعت، تخصص در یکپارچه‌سازی سخت‌افزار و نرم‌افزار روزبه‌روز ارزش بیشتری پیدا می‌کند.
از نگاه اپل، درخواست صدور دستور قضایی بخشی از تلاش گسترده‌تر این شرکت برای حفاظت از دانش فنی خود در زمینه طراحی و تولید سخت‌افزار است؛ آن هم در شرایطی که می‌کوشد جایگاهش را در بازار لوازم الکترونیکی مصرفی حفظ کند. در مقابل، به نظر می‌رسد OpenAI با طرح شکایت متقابل قصد دارد قدرت چانه‌زنی خود را افزایش دهد و عملکرد اپل را نیز زیر سؤال ببرد؛ هرچند هم‌زمان با پذیرش محدودیت‌های موقت موافقت کرده است.
تمایل قاضی داویلا به پذیرش درخواست اپل برای بررسی جرم‌شناسی دیجیتال دستگاه‌های کارکنان سابق این شرکت، حاکی از آن است که دادگاه برای استدلال اصلی اپل مبنی بر احتمال انتقال اطلاعات اختصاصی همراه با کارکنان به OpenAI، اعتبار قائل است. نسخه‌های تصویربرداری‌شده از دستگاه‌ها به تیم حقوقی اپل امکان می‌دهد در حافظه دستگاه‌های کارکنان سابق این شرکت که اکنون در OpenAI مشغول به کار هستند، به دنبال ردپایی از فایل‌های محرمانه اپل بگردد.
صنعت فناوری این پرونده را با دقت دنبال می‌کند؛ صنعتی که در آن، دعاوی مربوط به اسرار تجاری به یکی از ویژگی‌های رایج رقابت برای جذب استعدادهای هوش مصنوعی تبدیل شده است. نتیجه این پرونده می‌تواند بر میزان سخت‌گیری شرکت‌ها در پیگیری حقوقی کارکنان سابقی که به رقبا می‌پیوندند تأثیر بگذارد. همچنین ممکن است بر نحوه ایجاد توازن از سوی دادگاه‌ها میان حفاظت از اطلاعات اختصاصی شرکت‌ها و آزادی جابه‌جایی شغلی کارکنان اثرگذار باشد.
مدیران هیچ‌یک از دو شرکت، فراتر از مطالب مطرح‌شده در اسناد قضایی، اظهارنظر عمومی نکرده‌اند. انتظار می‌رود مرحله بعدی این اختلاف حقوقی عمدتاً بر روند بررسی جرم‌شناسی دیجیتال دستگاه‌ها و شکایت متقابلی متمرکز باشد که OpenAI قصد دارد به‌طور رسمی علیه اپل مطرح کند.